Η υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Τα ανθρώπινα δικαιώματα ορίζονται ως οι θεμελιώδεις ελευθερίες που κατέχει κάθε άτομο από τη στιγμή της γέννησής του και προστατεύονται από το εθνικό και διεθνές δίκαιο. Για την ορθόδοξη χριστιανική παράδοση, το θεολογικό θεμέλιο αυτών των δικαιωμάτων βρίσκεται στη δημιουργία του ανθρώπου «κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν Θεού», γεγονός που προσδίδει την ίδια οντολογική αξία και αξιοπρέπεια σε κάθε ανθρώπινη ύπαρξη. 

Επειδή ο άνθρωπος αξιολογείται σε σχέση με τον Θεό, δεν υπόκειται σε τίποτε άλλο και διαθέτει αναπαλλοτρίωτα δικαιώματα. Το χριστιανικό μήνυμα επέφερε μια πνευματική επανάσταση, καθώς η αξία του κάθε προσώπου για το οποίο ο Χριστός θυσιάστηκε δεν αφήνει περιθώρια για διακρίσεις απέναντι στη γυναίκα, στον δούλο ή στον διαφορετικό. 

Η διακήρυξη του Αποστόλου Παύλου ότι δεν υπάρχει πια Ιουδαίος ούτε Έλληνας, δούλος ούτε ελεύθερος, άντρας ούτε γυναίκα, έθεσε το θεμέλιο της ισότητας και της αδελφοσύνης ανεξάρτητα από φυλή, καταγωγή ή τάξη. Ο σύγχρονος πολιτισμός και οι διεθνείς διακηρύξεις, όπως η Οικουμενική Διακήρυξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του 1948, έχουν τις ρίζες τους σε αυτή τη μακραίωνη χριστιανική παράδοση. Ο ρόλος της Εκκλησίας στην υπεράσπιση αυτών των δικαιωμάτων δεν είναι απλώς κοινωνικός αλλά προφητικός, παρεμβαίνοντας υπέρ του ανθρώπου απέναντι στην κρατική αυθαιρεσία. 

Η θρησκευτική ελευθερία, που περιλαμβάνει την ελευθερία της συνείδησης, της πίστης και της λατρείας, θεωρείται θεμελιώδες δικαίωμα που πρέπει να τελείται ελεύθερα από κάθε κρατική παρέμβαση. Παράλληλα, η Ορθόδοξη Εκκλησία καταδικάζει τον πόλεμο, τη βία, τον θρησκευτικό φανατισμό και τον ρατσισμό, τονίζοντας ότι ο κάθε άνθρωπος αποτελεί ένα μοναδικό πρόσωπο. Η υπεράσπιση των δικαιωμάτων επεκτείνεται στα παιδιά μέσω του δικαιώματος στο όνομα, την εθνικότητα, την υγεία και την προστασία από κάθε άδικη αντιμετώπιση. Οι χριστιανοί καλούνται να είναι συνήγοροι του δίκαιου και της ελευθερίας, αντιστεκόμενοι σε κάθε μορφή τυραννίας ή καταδυνάστευσης που εξαθλιώνει την εικόνα του Χριστού στον άνθρωπο. Ενώ τα ανθρώπινα δικαιώματα απαντούν σε κοινωνικές κρίσεις, η ορθόδοξη θεώρηση τα υπερβαίνει μέσω της θυσιαστικής αγάπης, η οποία αποτελεί το ύψιστο κριτήριο και την οδό προς έναν κόσμο δικαιοσύνης και αλληλεγγύης.