Συλλογή έξι εικόνων με θέμα την παραβολή του ασώτου υιού και την απόδοσή της στην τέχνη της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Στόχοι του μαθησιακού αντικειμένου είναι η εξάσκηση των μαθητών στην παρατήρηση εποπτικού υλικού και κυρίως η εξοικείωσή τους με την εικονογραφία της παραβολής στην ανατολική τέχνη. Απώτερος στόχος είναι να προβούν οι μαθητές σε δημιουργικές συγκρίσεις μεταξύ των εικόνων, αναφορικά με τον αριθμό, τη θέση και τη στάση των εικονιζόμενων προσώπων.
Πιο συγκεκριμένα, η συλλογή περιλαμβάνει φορητές εικόνες, τοιχογραφίες και μεταγενέστερες αγιογραφίες, που χρονολογούνται από τον 17ο αιώνα έως και τη σύγχρονη εποχή. Για κάθε εικόνα, μάλιστα, δίνονται σύντομες πληροφορίες με μορφή επεξήγησης, καθώς και σχετικός υπερσύνδεσμος.
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Άσωτος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Άσωτος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Σάββατο 18 Οκτωβρίου 2025
Τετάρτη 15 Οκτωβρίου 2025
Η παραβολή του ασώτου υιού - Βασικές μορφές και στοιχεία της σκηνής
Δραστηριότητα εξερεύνησης ενός πίνακα ζωγραφικής με θέμα την παραβολή του ασώτου υιού (Bartolomé Esteban Murillo, περ. 1667-1670). Σκοπός του μαθησιακού αντικειμένου είναι η παρατήρηση της εικονογραφίας της σκηνής και ο εντοπισμός των βασικών μορφών και άλλων στοιχείων της. Η δραστηριότητα στοχεύει, επίσης, στην εξοικείωση των μαθητών με την ανατολική ζωγραφική τεχνοτροπία, την κατανόηση του βαθύτερου νοήματος και των συμβολισμών της σκηνής, καθώς και στον συσχετισμό του συγκεκριμένου πίνακα τόσο με άλλες αποδόσεις του ίδιου θέματος στην τέχνη όσο και με το ευαγγελικό κείμενο.
Εκτός από τη διαδραστική εικόνα, το μαθησιακό αντικείμενο περιλαμβάνει, επίσης, το σχετικό χωρίο από το Ευαγγέλιο του Λουκά (Λουκ. 15, 11-32, στο πρωτότυπο κείμενο και σε νεοελληνική απόδοση), προκειμένου να κατανοήσουν οι μαθητές ότι η χριστιανική τέχνη λειτουργούσε ως «βιβλίο των αγραμμάτων».
Τρίτη 14 Οκτωβρίου 2025
Το βιβλίο της παραβολής του ασώτου υιού
Ψηφιακό βιβλίο - παρουσίαση με θέμα την απόδοση της παραβολής του ασώτου υιού στη χριστιανική τέχνη. Στόχοι του μαθησιακού αντικειμένου είναι η εξάσκηση των μαθητών στην παρατήρηση εποπτικού υλικού και κυρίως η εξοικείωσή τους με τη ζωγραφική απεικόνιση της παραβολής. Απώτερος στόχος είναι να προβούν οι μαθητές σε δημιουργικούς συσχετισμούς και συγκρίσεις, αναφορικά με την εικονογραφία της παράστασης.
Πιο συγκεκριμένα, μέσα από το ψηφιακό βιβλίο προβάλλονται πίνακες ζωγραφικής δυτικής τεχνοτροπίας (17ος - 19ος αιώνας), καθώς και μεταγενέστερες αγιογραφίες ανατολικής τεχνοτροπίας, με θέμα την παραβολή του ασώτου. Να σημειωθεί, επίσης, ότι για κάθε εικόνα δίνονται σύντομες πληροφορίες με μορφή επεξήγησης.
Κυριακή 12 Οκτωβρίου 2025
Η παραβολή του ασώτου υιού στην ανατολική και στη δυτική τέχνη (συλλογή εικόνων)
Συλλογή έξι εικόνων με θέμα την παραβολή του ασώτου υιού και την απόδοσή της στην τέχνη της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Στόχοι του μαθησιακού αντικειμένου είναι η εξάσκηση των μαθητών στην παρατήρηση εποπτικού υλικού και κυρίως η εξοικείωσή τους με την εικονογραφία της παραβολής στην ανατολική τέχνη. Απώτερος στόχος είναι να προβούν οι μαθητές σε δημιουργικές συγκρίσεις μεταξύ των εικόνων, αναφορικά με τον αριθμό, τη θέση και τη στάση των εικονιζόμενων προσώπων. Πιο συγκεκριμένα, η συλλογή περιλαμβάνει φορητές εικόνες, τοιχογραφίες και μεταγενέστερες αγιογραφίες, που χρονολογούνται από τον 17ο αιώνα έως και τη σύγχρονη εποχή. Για κάθε εικόνα, μάλιστα, δίνονται σύντομες πληροφορίες με μορφή επεξήγησης, καθώς και σχετικός υπερσύνδεσμος.
Συλλογή δεκατεσσάρων εικόνων με θέμα την παραβολή του ασώτου υιού και την απόδοσή της στη χριστιανική τέχνη της Δύσης. Στόχοι του μαθησιακού αντικειμένου είναι η εξάσκηση των μαθητών στην παρατήρηση εποπτικού υλικού και κυρίως η εξοικείωσή τους με την εικονογραφία της παραβολής στη δυτική τέχνη. Απώτερος στόχος είναι να προβούν οι μαθητές σε δημιουργικές συγκρίσεις μεταξύ των εικόνων, αναφορικά με τον αριθμό, τη θέση και τη στάση των εικονιζόμενων προσώπων. Πιο συγκεκριμένα, η συλλογή περιλαμβάνει πίνακες ζωγραφικής, ακουαρέλες και υαλογραφήματα (βιτρό), που χρονολογούνται από τον 16ο έως και τον 20ό αιώνα. Για κάθε εικόνα, μάλιστα, δίνονται σύντομες πληροφορίες με μορφή επεξήγησης, καθώς και σχετικός υπερσύνδεσμος.
Δευτέρα 29 Σεπτεμβρίου 2025
Θεέ μου, είσαι άδικος….
Ήρθε με υφάκι ο μικρός, πήρε τα λεφτά που «του ανήκουν» (άκου
θράσος το παλιόπαιδο) και την έκανε από το σπίτι του γέρου.
Μόλις τα έφαγε όλα
και έμεινε ταπί, μπροστά στο αδιέξοδο, πήρε την απόφαση να γυρίσει.
Κι Εσύ
εκεί, να τον περιμένεις.
Γιατί;
Τη ζωή του ήθελε να κάνει. Ας τα λουστεί τώρα.
Άσε που αυτό που έκανες ήταν αντιπαιδαγωγικό. Τον κακομαθαίνεις. Κι αν κάνει σε
λίγο τα ίδια;
Δίκιο είχε ο μεγάλος σου γιος και θύμωσε. Δεν είναι σωστό.
Να
έρχεται πίσω ο μικρός και να τα συγχωρείς όλα και να τον κάνεις πάλι γιο σου!!
Ε, αυτό πάει πολύ…..
Αλλά, πιο πολύ ήθελα, Θεέ μου, να σε ρωτήσω το εξής:
Εκεί όπως τον
έβλεπες να έρχεται δεν σου βγήκε μια δικαίωση, ένας θυμός;
Δεν σου πέρασε από
το μυαλό το «έρχεσαι, ε…. τώρα θα δεις, αχάριστε»;
Δεν σου ήρθε να του τα πεις
ένα χεράκι;
Την ώρα που τον αγκάλιαζες, δεν σου βγήκε να τον στήσεις απέναντι
και να του πεις με οργή, ως πατέρας θιγμένος και ζημιωμένος, «εμείς οι δυο
πρέπει να πούμε δυο κουβεντούλες»;
Εμένα δεν με βλέπεις κάτω από το σταυρό Σου;
Μαζί με άλλους
Χριστιανούς να περιμένουμε δικαίωση από το θάνατο αυτού του καθάρματος;
Καλά
τώρα…. Σοβαρά μιλάς;
Επειδή σου είπε ένα «μνήσθητι», του λες με σιγουριά «από
σήμερα είσαι μαζί μου στον Παράδεισο»;
Έτσι τον φαντάζεσαι, Θεέ μου, τον
Παράδεισο;
Ξέρεις τι έχει κανείς αυτός ο ελεεινός σε εμάς;
Ξέρεις για τις
κλοπές, τους φόνους, τις αδικίες του;
Δεν βλέπεις τα χριστιανικά μας μάτια που
βράζουν για εκδίκηση;
Άλλωστε, αυτός πεθαίνει πλέον.
Πες του «θα ήθελα να κάνω κάτι για
σένα, αλλά δεν έχουμε χρόνο να μου αποδείξεις ότι σωφρονίστηκες».
Πες του μια
παρηγοριά, μια ευχή.
Μίλα του λογικά.
Ε, όχι και «από σήμερα είσαι μαζί μου….».
Τι σημαίνει ότι είδες τη μετάνοια στην καρδιά του;
Δεν καταλαβαίνεις ότι σε
εκμεταλλεύεται κι αυτός, όπως και ο μικρότερος γιος;
Συγχωρείς, συγχωρείς, συγχωρείς, αγαπάς, αγαπάς, αγαπάς….
Πού θα
πάει αυτή η ιστορία;
Δεν βλέπεις εμάς που συνεχίζουμε το έργο σου;
Δεν
καταλαβαίνεις, Θεέ μου, ότι και η αγάπη πρέπει να έχει όρια;
Υ.Γ.: Ευχαριστώ τους μαθητές μου που καθημερινά μου δίνουν αφορμές
γι’ αυτό το κείμενο. Τους εύχομαι να εγκαταλείψουν τα λογικά επιχειρήματα για
έναν θεό της θρησκείας και να αγαπήσουν τρελά το Χριστό, που είναι ο Θεός της
αγάπης. Ένα Θεό που υπερβαίνει τα δικά μας μέτρα και σταθμά, ένα Θεό που
αρνείται να υπακούσει σε μια συμφεροντολογική και γι’ αυτό κουτσή αγάπη, ένα
Θεό που δεν εγκλωβίζεται σε θρησκευτικά κλισέ, ένα Θεό που μας “αδικεί” για να
μας ΑΓΑΠΑΕΙ…..
Παναγιώτης Ασημακόπουλος
Δρ. Θεολογίας – Καθηγητής
Αναδημοσίευση:http://agiabarbarapatras.blogspot.gr/2015/10/blog-post.html
Τετάρτη 13 Ιανουαρίου 2016
Η παραβολή του Σπλαχνικού Πατέρα.
1. Με ποιον άλλο τίτλο είναι
γνωστή η παραβολή;
Με τον τίτλο: η παραβολή του ασώτου γιου.
2. Για ποιο λόγο είπε ο
Χριστός την παραβολή;
Γιατί τον κατηγορούσαν οι
Φαρισαίοι και οι Γραμματείς ότι συναναστρέφεται με αμαρτωλούς και Τελώνες.
3. Τι εκπροσωπούσαν οι
Φαρισαίοι και οι Γραμματείς;
Εκπροσωπούσαν τη θρησκευτική
εξουσία και αυτό που τους ενδιέφερε ήταν η κατά γράμμα τήρηση του Μωσαϊκού
Νόμου με αυστηρότητα και χωρίς επιείκεια.
4. Ποια είναι τα πρόσωπα της παραβολής;
Ο μικρός γιος, ο πατέρας και
ο μεγάλος γιος.
Ο ΜΙΚΡΟΣ ΓΙΟΣ ΚΑΙ Η ΕΠΙΘΥΜΙΑ ΤΟΥ.
5. Ποια είναι η απόφαση του
μικρού γιου;
ü
Ο μικρός
γιος αποφασίζει να διεκδικήσει το μερίδιο της περιουσίας του από τον πατέρα του
και να φύγει για να ζήσει μόνος του.
6. Ήταν λάθος η απόφαση του να
ζήσει μόνος;
ü
Όχι, δεν
είναι λάθος που θέλει να πραγματοποιήσει την επιθυμία του.
ü
Δεν
έσφαλε γιατί απαρνήθηκε τον πατέρα του και την οικογενειακή ζωή
ü
ούτε γιατί
αποφάσισε να ζήσει μόνος του.
7. Ποιο ήταν το λάθος του;
ü
Έσφαλε
γιατί δεν έκανε σωστή διαχείριση της ελευθερίας του.
ü
Συμπεριφέρθηκε
με ανωριμότητα και έτσι σπατάλησε την περιουσία του και οδηγήθηκε στη φτώχεια
και τη μοναξιά.
Ο ΜΙΚΡΟΣ ΓΙΟΣ ΣΤΗΝ ΞΕΝΙΤΙΑ.
8. Πώς διαχειρίζεται την
περιουσία του όταν πραγματοποιεί την επιθυμία του και ζει μόνος του;
ü
Ξοδεύει
την περιουσία του απερίσκεπτα.
ü
Σπαταλά
τα χρήματα του.
ü
Δεν
σκέφτεται το αύριο παρά μόνο το τώρα.
ü
Έτσι
πολύ γρήγορα μένει χωρίς χρήματα.
9. Ποια είναι η επίπτωση από τις
απερίσκεπτες πράξεις του;
Να ζει στη φτώχεια και στη μοναξιά.
ΟΙ ΑΣΧΗΜΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΖΩΗΣ ΤΟΥ ΜΙΚΡΟΥ ΓΙΟΥ ΣΤΗΝ
ΞΕΝΗΤΙΑ
ΠΟΥ ΤΟΝ ΟΔΗΓΟΥΝ;
10. Τι σκέφτεται τις δύσκολες
στιγμές που περνάει;
Αναλογίζεται την κατάσταση ζωής πριν φύγει από
το πατρικό του.
11. Πού τον οδηγούν οι
σκέψεις αυτές;
ü
Να
αναγνωρίσει το λάθος του, να δει ότι συμπεριφέρθηκε ανώριμα και επιπόλαια.
ü
Να
αναγνωρίσει το λάθος του.
ü
Να
μετανιώσει και να αποφασίσει να επιστρέψει και να ζητήσει συγνώμη και συγχώρεση
από τον πατέρα του.
12. Τι αποκτά ο μικρός γιος
μέσα από τις δυσκολίες που ζει;
ü
Αποκτά
συνείδηση.
ü
Σκέφτεται
και συζητά με τον εαυτό του και
ü
καταλαβαίνει
ότι η Ελευθερία έχει απαιτήσεις ωριμότητας, που εκείνος μέχρι τώρα δεν είχε.
Ο ΠΑΤΕΡΑΣ
13. Πώς αντιδρά ο πατέρας
στην επιθυμία του γιού του να φύγει και μείνεις μόνος του;
ü
Σέβεται
την επιθυμία του και τον αφήνει να πραγματοποιήσει το όνειρό του.
ü
Οι
μετέπειτα πράξεις του Πατέρα είναι σαν του λένε του μικρού γιου:
ü
Πήγαινε
να ζήσεις το όνειρό σου κι εγώ θα είμαι εδώ πάντα δίπλα σου με αγάπη και
καλοσύνη ακόμα και στην αποτυχία
ü
14. Πώς αντιδρά όταν
αντικρίζει το γιο του με την επιστροφή του;
Τρέχει με λαχτάρα κοντά του
και μην μπορώντας να κρύψει τη χαρά του, τον αγκαλιάζει και τον φιλάει.
15. Τι εντολή δίνει στους υπηρέτες
του;
ü
Να τον
ντύσουν με τα καλύτερα ρούχα,
ü
να του
δώσουν το δαχτυλίδι του και
ü
να
διοργανώσουν μία μεγάλη γιορτή για να χαρούν την επιστροφή του μικρού γιου του.
16. Τι σημαίνουν όλες αυτές
οι προσφορές από τη μεριά του πατέρα;
ü
Τα καινούρια ρούχα: να τον κάνουν να νιώσει ότι κάνει μία
καινούρια αρχή.
ü
Το δαχτυλίδι: ότι εξακολουθεί να εμπιστεύεται το παιδί του, παρά τα λάθη που
έκανε.
ü
Η γιορτή: τη χαρά για τη ζωή.
17. Τι έχει σημασία για τον
πατέρα;
ü
Για τον
πατέρα τα χρήματα, η περιουσία ή τα υλικά αγαθά δεν έχουν καμία σημασία.
ü
Για τον
πατέρα σημασία έχει ότι το παιδί του είναι ζωντανό.
ü
Με όλη
αυτή την συμπεριφορά ο πατέρας δείχνει έμπρακτα ότι τιμά και δίνει αξία στη
Ζωή.
18. Ποιον αντιπροσωπεύει ο
πατέρας;
Το Θεό και τη χάρη του που δεν μας ακουμπά την
ώρα που θριαμβεύουμε, αλλά την ώρα που αποτυγχάνουμε, όταν χάνουμε την ελπίδα μας
και την πίστη μας για τη ζωή.
19. Τι καταλαβαίνουμε από την
συμπεριφορά του πατέρα;
ü
Στην
αποτυχία ο άνθρωπος χρειάζεται την σιωπηλή
παρουσία των άλλων.
ü
Οι
ερωτήσεις και οι δηλώσεις όπως: Γιατί το
έκανες αυτό; Δεν με άκουσες! Καλά να πάθεις!
ü
δε βοηθούν
να ξεπεράσουμε τη θλίψη και την απογοήτευση της αποτυχίας.
ü
Οι ερωτήσεις δε βοηθούν τον αποτυχημένο να ατενίσει τη ζωή με την ελπίδα ότι την
επόμενη φορά θα τα καταφέρει.
ü
Ο αποτυχημένος άνθρωπος χρειάζεται παρηγοριά,
στοργή, φροντίδα με πράξεις, όπως
κάνει ο πατέρας της παραβολής κι όχι λόγια!
ü
Στη αποτυχία
των άλλων πρέπει να στεκόμαστε χωρίς εγωισμό και αλαζονεία ότι εμείς είμαστε
καλύτεροι.
Ο
ΜΕΓΑΛΟΣ ΓΙΟΣ
20. Πώς συμπεριφέρεται ο
μεγάλος γιος;
Δε χαίρεται για την υποδοχή που κάνει ο πατέρας
στο μικρό γιο.
21. Πώς θεωρεί τη στάση του
πατέρα απέναντί του;
Άδικη
22. Ποιους ανθρώπους
αντιπροσωπεύει;
ü
Όλους εκείνους
που δεν αναλαμβάνουν την ευθύνη της δικής τους ζωής, γι αυτό και ζει στη σκιά
του Πατέρα και δεν φεύγει ποτέ από κοντά του.
ü
Όλους
εκείνους τους ανθρώπους που στον ψυχικό τους κόσμο η δικαιοσύνη ταυτίζεται με
την ανελέητη αυστηρότητα απέναντι σε όσους έχουν παραβιάσει το Νόμο και τις αρχές.
ü
Όλους
εκείνους που υποκριτικά θέλουν να δείχνουν ότι όλα τα κάνουν σωστά.
ü
Όλους εκείνους
που δεν μπορούν να συγχωρούν και να δίνουν μία δεύτερη ευκαιρία σε όποιον
βιώνει μία αποτυχία.
ü
23. Πώς αντιμετωπίζει τον αδελφό
του.
ü
Τον
αντιμετωπίζει με σκληρότητα και ψυχρότητα.
ü
Δεν τον αποκαλεί
«ο αδελφός μου» στον πατέρα του, αλλά «ο μικρός σου γιος».
ü
Η ζήλεια
και το μίσος έχουν γεμίσει την ψυχή του.
ü
24. Πού τον οδηγεί ο
εγωισμός;
ü
Να μην
συναισθάνεται τον άλλον που έχει ανάγκη,
ü
να μην
αγαπάει τον συνάνθρωπο που υποφέρει.
25. Τι δεν μπορεί να
καταλάβει ο μεγάλος γιος;
ü
Δεν μπορεί
να καταλάβει το σχήμα: Αμαρτία (λάθος) –
Μετάνοια – Συγχώρεση
ü
Στο
μυαλό του δεν χωράει ότι όλοι οι άνθρωποι έχουμε δικαίωμα στο λάθος.
ü
Γι’ αυτό
και το λάθος που διαπράττει με την συμπεριφορά του είναι μεγαλύτερο από του
μικρού αδελφού.
![]() |
| Ρέμπραντ : Η επιστροφή του ασώτου γιου. |
![]() |
| Ρέμπραντ : ο άσωτος γιος σκορπά την περιουσία |
![]() | |
| Γκερσίνο : Η επιστροφή του ασώτου (μουσείο Βιέννης) | Πηγή |
Δ.Ε. 14. Ἡ παραβολὴ τοῦ σπλαχνικοῦ πατέρα (Παραβολὴ τοῦ ἀσώτου υἱοῦ): Ἡ ἀπέραντη ἀγάπη τοῦ Θεοῦ γιὰ ὅλους
Ένα σχέδιο μαθήματος από το 2007!!!Σήμερα το ανακάλυψα, εντελώς τυχαία, και σκεφτηκα να το μοιραστώ και αυτο μαζί σας
__________________________________________________________________________________
Δ.Ε. 14. Ἡ παραβολὴ τοῦ σπλαχνικοῦ πατέρα
(Παραβολὴ τοῦ ἀσώτου υἱοῦ):
Ἡ ἀπέραντη ἀγάπη τοῦ Θεοῦ γιὰ ὅλους
Σημείωση. (Διδακτικοὶ χειρισμοί). Τὸ ΑΠΣ προβλέπει καὶ ὁρίζει δίωρο διδακτικὸ ἔργο γι᾿ αὐτὴ τὴ διδακτικὴ ἑνότητα.
Πρώτη ὥρα: Εἰσαγωγικὰ -ἀνάγνωση τῆς παραβολῆς - ἑρμηνευτικὴ προσέγγιση - συστηματικὴ ἐπεξεργασία τοῦ α´ μέρους: ὁ μικρὸς γιὸς καὶ ἡ συμπεριφορὰ τοῦ πατέρα του πρὸς αὐτὸν (Ἐρωτ. 1 - 4).
Δεύτερη ὥρα: Σύντομη ἀναφορὰ στὴν α´ διδ. ὥρα - ἀνάγνωση πάλι ὅλης τῆς παραβολῆς - ἐπεξεργασία μὲ ἀρχικὴ ἔμφαση στὶς Ἐρωτ. 5 καὶ 6 (ἀναγραφὴ στὸν πίνακα στοιχείων ἀπὸ τὶς ἀπαντήσεις) - σύγκριση στοιχείων μὲ ἐκεῖνα τῆς συμπεριφορᾶς πρὸς τὸν μικρότερο γιὸ καὶ συμπεράσματα - συνέχιση τῆς Ἐπεξεργασίας (Ἐρωτ. 7-10). Γιὰ πρακτικοὺς λόγους (πειραματικὴ διδασκαλία καὶ παρακολούθηση ἀπὸ φοιτητές), τὸ μάθημα ἐπανασχεδιάσθηκε καὶ διδάσκεται σὲ μία διδακτικὴ ὥρα.
α. Νὰ κατανοήσουν ὅτι ὁ Ἰησοῦς νοιάστηκε μὲ ξεχωριστὴ συμπάθεια καὶ ἀγάπη γιὰ τοὺς ἀποπροσανατολισμένους στὴ ζωὴ καὶ γιὰ τοὺς αὐτοδικαιούμενους, καὶ τοὺς κάλεσε γιὰ μεταστροφὴ φρονήματος καὶ ζωῆς.
β. Νὰ ἐκτιμήσουν ὅτι ὁ Θεὸς εἶναι ἀγαθὸς καὶ εὔσπλαχνος, πέρα ἀπὸ ὅλα τὰ ἀνθρώπινα μέτρα. Δέχεται μὲ ἀγάπη, καὶ χαρὰ τὸν κάθε ἄνθρωπο ποὺ μεταστρέφεται καὶ ποὺ θέλει νὰ κάνει μία νέα ἀρχὴ ζωῆς ἀληθινῆς.
γ. Νὰ προσπαθήσουν νὰ ἀνιχνεύσουν ἐγγύτερα καὶ εὐρύτερα τὸ νέο πρόσωπο τοῦ Θεοῦ, ποὺ ὁ Ἰησοῦς φανέρωσε μὲ αὐτὴ τὴν παραβολή.
β) Σὲ κάποιες στιγμὲς τῆς ζωῆς σας ἔχετε νιώσει ὅπως ὁ μικρὸς γιός; Τι κάνατε;
γ) Ποιὸ ἦταν τὸ πρόβλημα τοῦ μεγαλύτερου γιοῦ τῆς παραβολῆς; Ποιοὶ ἄνθρωποι μοιάζουν μὲ αὐτὸ τὸ πρόσωπο;
(Σημ.: Ἂν τὰ παιδιὰ κάθονται σὲ τρεῖς σειρές, μποροῦν νὰ δοθοῦν καὶ τὰ τρία θέματα, τὸ καθένα σὲ μιὰ διαφορετικὴ σειρά...)
(Ἐὰν ὑπάρχει χρόνος ἐνδείκνυται ἡ ἀκρόαση ἐπίκαιρου βυζαντινοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ὕμνου)
Πρωτότυπο. Ἂν ἔχῃς ἁμαρτήματα, μὴ ἀπογνῷς· οὐ παύομαι ταῦτα συνεχῶς λέγων· κἂν καθ᾿ ἡμέραν ἁμαρτάνῃς, καθ᾿ ἡμέραν μετανόει· καὶ ὅπερ ἐν ταῖς παλαιαῖς ποιοῦμεν οἰκίαις, ὅταν σαθρωθῶσιν, ὑπεξαιρούμεθα τὰ σεσαθρωμένα, καὶ καινὰ ἐπισκευάζομεν, καὶ οὐδέποτε συνεχοῦς ἐπιμελείας ἐπιλανθανόμεθα· τοῦτο καὶ ἐν ἡμῖν ποιῶμεν. Εἰ ἐπαλαιώθης σήμερον ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας, ἀνακαίνισον σεαυτὸν ἀπὸ τῆς μετανοίας. Καὶ ἔνι, φησὶ, μετανοήσαντα σωθῆναι; Καὶ πάνυ ἔνι. Πάντα τὸν βίον ἐν ἁμαρτίαις διέτριψα, καὶ ἐὰν μετανοήσω, σώζομαι; Πάνυ. Πόθεν δῆλον; Ἀπὸ τῆς τοῦ Δεσπότου σου φιλανθρωπίας. … Θεοῦ γὰρ φιλανθρωπίας μέτρον οὐκ ἔστιν, οὐδὲ λόγῳ ἑρμηνευθῆναι δύναται αὐτοῦ ἡ ἀγαθότης… Τὸ μὲν γὰρ πέλαγος, κἂν μέγα ᾖ, μέτρον ἔχει· ἡ δὲ τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπία ἀπεριόριστος.
Ἀπόδοση. Ἂν ἔχεις ἁμαρτήματα νὰ μὴν ἀπελπιστεῖς... κι ἂν κάθε μέρα ἁμαρτάνεις νὰ μετανοεῖς καθημερινά, κι ἐκεῖνο ποὺ κάνουμε ἀκριβῶς στὰ παλιὰ σπίτια, ὅταν φθαροῦν, ἀφαιροῦμε δηλ. τὰ χαλασμένα μέρη καὶ φτιάχνουμε καινούργια καὶ ποτὲ δὲν ξεχνᾶμε νὰ τὰ φροντίζουμε συνέχεια, αὐτὸ ἂς κάνουμε καὶ γιὰ μᾶς... Καὶ εἶναι δυνατό, μπορεῖ νὰ πεῖ κανείς, νὰ σωθῶ, ἀφοῦ μετανοήσω; Καὶ βέβαια εἶναι... Ἀπὸ ποῦ γίνεται φανερὸ αὐτό; Ἀπὸ τὴν φιλανθρωπία τοῦ Κυρίου σου... γιατὶ δὲν μετριέται ἡ φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ οὔτε μπορεῖ μὲ λόγια νὰ ἑρμηνευτεῖ ἡ ἀγαθότητά του... Γιατὶ τὸ πέλαγος, ἀκόμα κι ἂν εἶναι μεγάλο, μπορεῖ νὰ μετρηθεῖ, ἐνῶ ἡ φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ δὲν ἔχει ὅρια» (Ἰωάν. Χρυσοστόμου Ε.Π. 49,337).
γιὰ βαθύτερη προσέγγιση τῆς παραβολῆς
Μὲ αὐτὴν τὴν παραβολὴ ὁ Θεὸς (πατέρας) ἀπευθύνεται στὸν κάθε ἁμαρτωλό, σὲ ὅλους
τοὺς ἀνθρώπους· σ᾿ ἐκείνους ποὺ ἔφυγαν ἀπὸ κοντά Του, σ᾿ ἐκείνους ποὺ τὸν ἀρνήθηκαν,
σ᾿ ἐκείνους ποὺ τὸν πολεμοῦν, τὸν ὑβρίζουν καὶ καθημερινὰ τὸν σταυρώνουν μὲ τὰ ἔργα
τους. Σ᾿ ὅλους αὐτοὺς ὁ σπλαχνικὸς πατέρας ἀπευθύνει μήνυμα ἐλπίδας, δείχνοντας
τὸν ὠκεανὸ τῆς ἀγάπης Του καὶ θυμίζοντας πὼς καμμιὰ ἀνθρώπινη πτώση, ἀκόμη καὶ ἡ
πιὸ ἐγκληματική, δὲν εἶναι μεγαλύτερη ἀπὸ τὸ δικό Του ἔλεος, τὴν δική Του ἀγάπη
καὶ στοργή.
Ὁ ἄσωτος υἱὸς εἶναι σύμβολο τοῦ κάθε ἀνθρώπου, τῆς κάθε ἐποχῆς, κυρίως ὅμως τῆς τωρινῆς. Στὸ πρόσωπό του ἀναγνωρίζουμε τὸν ἑαυτό μας, ἐνῶ στὴν φυγή του ἀπὸ τὸ πατρικὸ σπίτι βλέπουμε τὶς ἐπιλογές μας. Συχνὰ φεύγουμε ἀπὸ τὸ «σπίτι» τοῦ Πατέρα, ἀπομακρυνόμαστε ἀπὸ τὶς χριστιανικὲς ἀρχὲς καὶ φεύγουμε σὲ «μακρινὴ χώρα», γιὰ νὰ ἀναζητήσουμε τὴν εὐτυχία στὶς ἀπολαύσεις καὶ στὶς περιπέτειες. Πολλὲς φορὲς καταλήγουμε στὸν «βόρβορο τῶν χοίρων» (Μαρτίνος Κίνγκ).. Ὁ κατήφορος τῆς ἁμαρτίας εἶναι πάντα ὁ πιὸ εὔκολος δρόμος, ἡ κατάληξή του ὅμως, πάντα ὀδυνηρή.
Ὁ Πατέρας περιμένει συνεχῶς τὴν ἐπιστροφὴ τοῦ παιδιοῦ Του. Κι ὅταν αὐτὸ ἐπιστρέψει τὸ ἀγκαλιάζει καὶ τὸ καταφιλεῖ. Δὲν λέει τίποτα στὸ παιδί Του, γιατὶ δὲν ὑπάρχουν λόγια γιὰ νὰ φανερώνουν τὴν ἄβυσσο τῆς ἀγάπης Του. Ἡ πρώτη καὶ καλύτερη στολὴ εἶναι τὸ ἔνδυμα τῆς ἀφθαρσίας, τὸ σιτευτὸ (καλοθρεμμένο) μοσχάρι εἶναι ἡ σωτηρία μας, ποὺ μ[ς προσφέρει ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς μὲ τὰ Μυστήρια τῆς Ἁγίας μας Ἐκκλησίας.
Πηγή
__________________________________________________________________________________
| Πειραματικό Γυμνάσιο Ἀναβρύτων Λ. Κηφισίας 184, Τ.Κ. 14562, Κηφισιά |
Διδάσκων:
π. Χρῖστος Κυριακόπουλος 19 Νοεμβρίου 2007 |
Τάξη Β´
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
Δ.Ε. 14. Ἡ παραβολὴ τοῦ σπλαχνικοῦ πατέρα
(Παραβολὴ τοῦ ἀσώτου υἱοῦ):
Ἡ ἀπέραντη ἀγάπη τοῦ Θεοῦ γιὰ ὅλους
Μεθοδολογικά – Σχεδιασμὸς τοῦ μαθήματος
- Πορεία διδασκαλίας τριμερής· μορφὴ διαλογική· μέθοδος
ἐρευνητική.Σημείωση. (Διδακτικοὶ χειρισμοί). Τὸ ΑΠΣ προβλέπει καὶ ὁρίζει δίωρο διδακτικὸ ἔργο γι᾿ αὐτὴ τὴ διδακτικὴ ἑνότητα.
Πρώτη ὥρα: Εἰσαγωγικὰ -ἀνάγνωση τῆς παραβολῆς - ἑρμηνευτικὴ προσέγγιση - συστηματικὴ ἐπεξεργασία τοῦ α´ μέρους: ὁ μικρὸς γιὸς καὶ ἡ συμπεριφορὰ τοῦ πατέρα του πρὸς αὐτὸν (Ἐρωτ. 1 - 4).
Δεύτερη ὥρα: Σύντομη ἀναφορὰ στὴν α´ διδ. ὥρα - ἀνάγνωση πάλι ὅλης τῆς παραβολῆς - ἐπεξεργασία μὲ ἀρχικὴ ἔμφαση στὶς Ἐρωτ. 5 καὶ 6 (ἀναγραφὴ στὸν πίνακα στοιχείων ἀπὸ τὶς ἀπαντήσεις) - σύγκριση στοιχείων μὲ ἐκεῖνα τῆς συμπεριφορᾶς πρὸς τὸν μικρότερο γιὸ καὶ συμπεράσματα - συνέχιση τῆς Ἐπεξεργασίας (Ἐρωτ. 7-10). Γιὰ πρακτικοὺς λόγους (πειραματικὴ διδασκαλία καὶ παρακολούθηση ἀπὸ φοιτητές), τὸ μάθημα ἐπανασχεδιάσθηκε καὶ διδάσκεται σὲ μία διδακτικὴ ὥρα.
Ἐπιδιώξεις διδασκαλίας - Διδακτικοὶ στόχοι
Οἱ μαθήτριες/τὲς μελετώντας σφαιρικὰ τὴν παραβολὴ ἀπὸ τὸ εὐαγγελικὸ κείμενο ὁδηγοῦνται:α. Νὰ κατανοήσουν ὅτι ὁ Ἰησοῦς νοιάστηκε μὲ ξεχωριστὴ συμπάθεια καὶ ἀγάπη γιὰ τοὺς ἀποπροσανατολισμένους στὴ ζωὴ καὶ γιὰ τοὺς αὐτοδικαιούμενους, καὶ τοὺς κάλεσε γιὰ μεταστροφὴ φρονήματος καὶ ζωῆς.
β. Νὰ ἐκτιμήσουν ὅτι ὁ Θεὸς εἶναι ἀγαθὸς καὶ εὔσπλαχνος, πέρα ἀπὸ ὅλα τὰ ἀνθρώπινα μέτρα. Δέχεται μὲ ἀγάπη, καὶ χαρὰ τὸν κάθε ἄνθρωπο ποὺ μεταστρέφεται καὶ ποὺ θέλει νὰ κάνει μία νέα ἀρχὴ ζωῆς ἀληθινῆς.
γ. Νὰ προσπαθήσουν νὰ ἀνιχνεύσουν ἐγγύτερα καὶ εὐρύτερα τὸ νέο πρόσωπο τοῦ Θεοῦ, ποὺ ὁ Ἰησοῦς φανέρωσε μὲ αὐτὴ τὴν παραβολή.
Σύνδεση μὲ τὸ προηγούμενο μάθημα - Προπαρασκευή
Ἐρωτήσεις ἀπὸ τὴν ἐπεξεργασία τοῦ προηγουμένου μαθήματος, ὅπως:- Μὲ ποιὸ τρόπο ἐδίδασκε ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ὁ Ἰησοῦς;
- Γιατί μιλοῦσε μὲ παραβολές;
- Τί πετύχαινε ὁ Ἰησοῦς ὡς διδάσκαλος μιλώντας μὲ παραβολές;
- Σὲ τί διαφέρει ἡ παραβολὴ ἀπὸ τὸ παραμύθι;
- Ποιὲς παραβολὲς γνωρίζετε ἀπὸ τὸ Εὐαγγέλιο;
- Ποιὰ μεγάλη ἀλήθεια διδάσκεται στὴν παραβολὴ τοῦ Καλοῦ Ποιμένα;
Παρουσίαση τῆς νέας διδακτικῆς ἑνότητας
Ἀνάγνωση τοῦ κειμένου τοῦ Εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ (κεφ. ιε´, στίχ. 11-32) σὲ μετάφραση, ἀπὸ τὸ βιβλίο.Ἰδιαιτέρως προσεκτέα σημεῖα:
- Δὲν διηγούμαστε τὴν παραβολή, ἀλλὰ τὴ διαβάζουμε ἀπὸ τὸ εὐαγγελικὸ κείμενο
- Ποτὲ δὲν ἐκτρεπόμαστε σὲ ἀλληγορικὲς ἑρμηνεῖες! (βλ. μάθ. 15, Ἑρμ. - θεολ. 3)
- Ὄχι ἱστορικοποίηση τῶν παραβολῶν (αὐτὲς δὲν εἶναι πραγματικὰ γεγονότα· μόνον γιὰ γεγονότα ἡ φαντασία μπορεῖ νὰ καλύψει τὰ κενὰ καὶ νὰ κάνει προεκτάσεις)
- Ὄχι ἀκατάσχετη ἠθικολογία! (αὐτὴ ἀποτελεῖ τὴν πιὸ συνηθισμένη κακοποίησή τους· οἱ παραβολὲς εἶναι κείμενα Θεολογικά, Χριστολογικὰ καὶ ἀποκαλυπτικὰ τῆς νέας πραγματικότητας ζωῆς κατὰ τὸ πνεῦμα τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ)
- Ὄχι ἀναζήτηση δογματικῶν ἀληθειῶν στὶς λεπτομέρειες τῆς παραβολικῆς ἀφήγησης
Ἐπεξεργασία
Συζήτηση γύρω ἀπὸ τὰ πρόσωπα τῆς παραβολῆςΒασικὰ ἐρωτήματα:
- Ποιὰ εἶναι τὰ πρόσωπα τῆς παραβολῆς;
- Ποιὰ περιπέτεια ἔζησε ὁ μικρότερος γιός;
- Τί σκέφτεται μέσα στὴν τραγικότητά του καὶ τί ἀποφασίζει;
- Τί πιστεύει γιὰ τὸν ἑαυτό του ὁ μεγαλύτερος γιός;
- Γιατί δὲν χαίρεται γιὰ τὴν ἐπιστροφὴ τοῦ μικρότερου ἀδελφοῦ του; Διαβάζουμε τοὺς στίχους Λκ. 15,20-24.
- Πῶς ὑποδέχεται ὁ πατέρας τὸν μικρότερο γιό;
- Τί διδάσκει μὲ τὸν τρόπο του στὸν μεγαλύτερο γιό του;
- Μέσα ἀπὸ τὸ πρόσωπο τοῦ μικρότερου γιοῦ, ποιοὺς θέλει νὰ δείξει ἡ παραβολή;
- Γιατί οἱ περιθωριακοὶ ἄνθρωποι ἔτρεχαν νὰ ἀκούσουν τὸν Ἰησοῦ;
- Μόνο γιὰ τοὺς τελῶνες καὶ ἀπελπισμένους αὐτῆς τῆς ἐποχῆς εἶπε τὴν παραβολὴ ὁ Χριστός; Σὲ ποιοὺς ἄλλους ἀναφέρεται;
- Ποιοὺς χαρακτῆρες φωτογραφίζει ὁ Χριστὸς μέσα ἀπὸ τὸ πρόσωπο τοῦ μεγαλύτερου γιοῦ;
- Οἱ Φαρισαῖοι ποιοὺς ἀνθρώπους τῆς ἐποχῆς μας ἐκφράζουν;
- Τί συμβολίζει τὸ πρόσωπο τοῦ πατέρα τῆς παραβολῆς;
- Ποῦ μᾶς ὑποδέχεται ἐμᾶς ὁ Πατέρας Θεὸς καὶ μᾶς γεμίζει μὲ τὰ δῶρα Του;
Ἀναφορὰ στοὺς συμβολισμούς
Χοιροβοσκός, καλὴ στολή, δαχτυλίδι, ὑποδήματα, «μόσχος σιτευτός».Μεγάλες ἀλήθειες
Νὰ συγκρατήσουν οἱ μαθήτριες/τὲς τὶς ἀλήθειες τῆς «Σύνοψης» τοῦ βιβλίου τους.Ἔκφραση
- Σχολιασμὸς κειμένων ἀπὸ φωτοαντίγραφα (Ἁγίων Ἰωάννου Χρυσοστόμου, Νικολάου Καβάσιλα κλπ.)
- Σχολιασμὸς εἰκόνων (ἀξιολόγηση ἐποπτικοῦ ὑλικοῦ)
Ἐργασία γιὰ τὸ σπίτι
α) Τί εἴδους Θεὸ μᾶς ἀποκαλύπτει ἡ παραβολὴ τοῦ σπλαχνικοῦ πατέρα;β) Σὲ κάποιες στιγμὲς τῆς ζωῆς σας ἔχετε νιώσει ὅπως ὁ μικρὸς γιός; Τι κάνατε;
γ) Ποιὸ ἦταν τὸ πρόβλημα τοῦ μεγαλύτερου γιοῦ τῆς παραβολῆς; Ποιοὶ ἄνθρωποι μοιάζουν μὲ αὐτὸ τὸ πρόσωπο;
(Σημ.: Ἂν τὰ παιδιὰ κάθονται σὲ τρεῖς σειρές, μποροῦν νὰ δοθοῦν καὶ τὰ τρία θέματα, τὸ καθένα σὲ μιὰ διαφορετικὴ σειρά...)
Συμπέρασμα
Ὁ Θεὸς-Πατέρας συγχωρεῖ πραγματικὰ ὅσους μετανοοῦν εἰλικρινὰ καὶ ἐπιστρέφουν κοντά Του· ἡ θύρα τῆς φιλανθρωπίας Του δὲν κλείνει ποτὲ καὶ γιὰ κανέναν.(Ἐὰν ὑπάρχει χρόνος ἐνδείκνυται ἡ ἀκρόαση ἐπίκαιρου βυζαντινοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ὕμνου)
Παράρτημα
Ι. Ἡ ἀπεριόριστη φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ.
Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου (Ἑ.Π. 49, 337· De paenitentia, homiliae 19)Πρωτότυπο. Ἂν ἔχῃς ἁμαρτήματα, μὴ ἀπογνῷς· οὐ παύομαι ταῦτα συνεχῶς λέγων· κἂν καθ᾿ ἡμέραν ἁμαρτάνῃς, καθ᾿ ἡμέραν μετανόει· καὶ ὅπερ ἐν ταῖς παλαιαῖς ποιοῦμεν οἰκίαις, ὅταν σαθρωθῶσιν, ὑπεξαιρούμεθα τὰ σεσαθρωμένα, καὶ καινὰ ἐπισκευάζομεν, καὶ οὐδέποτε συνεχοῦς ἐπιμελείας ἐπιλανθανόμεθα· τοῦτο καὶ ἐν ἡμῖν ποιῶμεν. Εἰ ἐπαλαιώθης σήμερον ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας, ἀνακαίνισον σεαυτὸν ἀπὸ τῆς μετανοίας. Καὶ ἔνι, φησὶ, μετανοήσαντα σωθῆναι; Καὶ πάνυ ἔνι. Πάντα τὸν βίον ἐν ἁμαρτίαις διέτριψα, καὶ ἐὰν μετανοήσω, σώζομαι; Πάνυ. Πόθεν δῆλον; Ἀπὸ τῆς τοῦ Δεσπότου σου φιλανθρωπίας. … Θεοῦ γὰρ φιλανθρωπίας μέτρον οὐκ ἔστιν, οὐδὲ λόγῳ ἑρμηνευθῆναι δύναται αὐτοῦ ἡ ἀγαθότης… Τὸ μὲν γὰρ πέλαγος, κἂν μέγα ᾖ, μέτρον ἔχει· ἡ δὲ τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπία ἀπεριόριστος.
Ἀπόδοση. Ἂν ἔχεις ἁμαρτήματα νὰ μὴν ἀπελπιστεῖς... κι ἂν κάθε μέρα ἁμαρτάνεις νὰ μετανοεῖς καθημερινά, κι ἐκεῖνο ποὺ κάνουμε ἀκριβῶς στὰ παλιὰ σπίτια, ὅταν φθαροῦν, ἀφαιροῦμε δηλ. τὰ χαλασμένα μέρη καὶ φτιάχνουμε καινούργια καὶ ποτὲ δὲν ξεχνᾶμε νὰ τὰ φροντίζουμε συνέχεια, αὐτὸ ἂς κάνουμε καὶ γιὰ μᾶς... Καὶ εἶναι δυνατό, μπορεῖ νὰ πεῖ κανείς, νὰ σωθῶ, ἀφοῦ μετανοήσω; Καὶ βέβαια εἶναι... Ἀπὸ ποῦ γίνεται φανερὸ αὐτό; Ἀπὸ τὴν φιλανθρωπία τοῦ Κυρίου σου... γιατὶ δὲν μετριέται ἡ φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ οὔτε μπορεῖ μὲ λόγια νὰ ἑρμηνευτεῖ ἡ ἀγαθότητά του... Γιατὶ τὸ πέλαγος, ἀκόμα κι ἂν εἶναι μεγάλο, μπορεῖ νὰ μετρηθεῖ, ἐνῶ ἡ φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ δὲν ἔχει ὅρια» (Ἰωάν. Χρυσοστόμου Ε.Π. 49,337).
II. Μετάνοια καὶ ἐλπίδα
Κοντάκιον.Τῆς πατρῴας δόξης σου, ἀποσκιρτήσας ἀφρόνως, ἐν κακοῖς ἐσκόρπισα, ὅν μοι παρέδωκας πλοῦτον· ὅθεν σοι τὴν τοῦ Ἀσώτου, φωνὴν κραυγάζω· Ἥμαρτον ἐνώπιόν σου Πάτερ οἰκτίρμον· δέξαι με μετανοοῦντα, καὶ ποίησόν με, ὡς ἕνα τῶν μισθίων σου. |
Νεοελληνικὴ ἀπόδοση.Φεύγοντας σὰν ἄμυαλος ἀπὸ τὴν Πατρική Σου δόξα, μὲ τοὺς κακοὺς ἐσκόρπισα τὸν πλοῦτο ποὺ μοῦ ἔδωσες. Γι᾿ αὐτὸ ὅπως κι ὁ Ἄσωτος σὲ σένα ἀναφωνῶ. Ἀπέτυχα μπροστά σου, φιλάνθρωπε Πατέρα· δεῖξε μου ποὺ μετάνιωσα καὶ κάμε με σὰν ἕνα ἀπὸ τοὺς ὑπηρέτες σου. |
III. Πίνακας. Ἡ παραβολὴ τοῦ σπλαχνικοῦ πατέρα
| Τὰ πρόσωπα |
Ποιοὺς ἐκφράζουν. Ποιοὺς ἀποκαλύπτουν. |
| Ὁ μικρὸς γιός |
Αὐτοὺς ποὺ παρὰ τὶς ἀποτυχίες τους, ἐπιστρέφουν τὸ Θεό, ἔχοντας ἐμπιστοσύνη
στὴν ἀγάπη Του. |
| Ὁ μεγαλύτερος ἀδελφός |
Αὐτοὺς ποὺ νομίζουν ὅτι εἶναι κοντὰ στὸ Θεό, ἐνῶ στὴν πραγματικότητα
εἶναι μακριά Του, ἀφοῦ δὲν μποροῦν νὰ συγχωρήσουν καὶ ν᾿ ἀγαπήσουν τοὺς
συνανθρώπους τους. |
| Ὁ Πατέρας |
Τὸν Θεὸ Πατέρα, ποὺ ἀγαπᾶ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους καὶ παραμένει εὔσπλαχνος
πρὸς ὅλους. |
Εὐαγγελικὴ περικοπή: Ἡ παραβολὴ τοῦ ἀσώτου υἱοῦ (Λκ. ιε´ 11-32)
Εἶπεν ὁ Κύριος τὴν παραβολὴν ταύτην· Ἄνθρωπός τις εἶχε δύο υἱούς. Καὶ εἶπεν ὁ νεώτερος αὐτῶν τῷ πατρί· πάτερ, δός μοι τὸ ἐπιβάλλον μέρος τῆς οὐσίας. Καὶ διεῖλεν αὐτοῖς τὸν βίον. Καὶ μετ᾿ οὐ πολλὰς ἡμέρας συναγαγὼν ἅπαντα ὁ νεώτερος υἱὸς ἀπεδήμησεν εἰς χώραν μακράν, καὶ ἐκεῖ διεσκόρπισε τὴν οὐσίαν αὐτοῦ ζῶν ἀσώτως. Δαπανήσαντος δὲ αὐτοῦ πάντα ἐγένετο λιμὸς ἰσχυρὸς κατὰ τὴν χώραν ἐκείνην, καὶ αὐτὸς ἤρξατο ὑστερεῖσθαι. Καὶ πορευθεὶς ἐκολλήθη ἑνὶ τῶν πολιτῶν τῆς χώρας ἐκείνης, καὶ ἔπεμψεν αὐτὸν εἰς τοὺς ἀγροὺς αὐτοῦ βόσκειν χοίρους. Καὶ ἐπεθύμει γεμίσαι τὴν κοιλίαν αὐτοῦ ἀπὸ τῶν κερατίων ὧν ἤσθιον οἱ χοῖροι, καὶ οὐδεὶς ἐδίδου αὐτῷ. Εἰς ἑαυτὸν δὲ ἐλθὼν εἶπε· πόσοι μίσθιοι τοῦ πατρός μου περισσεύουσιν ἄρτων, ἐγὼ δὲ λιμῷ ἀπόλλυμαι ἀναστὰς πορεύσομαι πρὸς τὸν πατέρα μου καὶ ἐρῶ αὐτῷ· πάτερ, ἥμαρτον εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ ἐνώπιόν σου· οὐκέτι εἰμὶ ἄξιος κληθῆναι υἱός σου· ποίησόν με ὡς ἕνα τῶν μισθίων σου. Καὶ ἀναστὰς ἦλθε πρὸς τὸν πατέρα αὐτοῦ. Ἔτι δὲ αὐτοῦ μακρὰν ἀπέχοντος εἶδεν αὐτὸν ὁ πατὴρ αὐτοῦ καὶ ἐσπλαγχνίσθη, καὶ δραμὼν ἐπέπεσεν ἐπὶ τὸν τράχηλον αὐτοῦ καὶ κατεφίλησεν αὐτόν. Εἶπε δὲ αὐτῷ ὁ υἱός· πάτερ, ἥμαρτον εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ ἐνώπιόν σου, καὶ οὐκέτι εἰμὶ ἄξιος κληθῆναι υἱός σου. Εἶπε δὲ ὁ πατὴρ πρὸς τοὺς δούλους αὐτοῦ· ἐξενέγκατε τὴν στολὴν τὴν πρώτην καὶ ἐνδύσατε αὐτόν, καὶ δότε δακτύλιον εἰς τὴν χεῖρα αὐτοῦ καὶ ὑποδήματα εἰς τοὺς πόδας, καὶ ἐνέγκαντες τὸν μόσχον τὸν σιτευτὸν θύσατε, καὶ φαγόντες εὐφρανθῶμεν, ὅτι οὗτος ὁ υἱός μου νεκρὸς ἦν καὶ ἀνέζησε, καὶ ἀπολωλὼς ἦν καὶ εὑρέθη. Καὶ ἤρξαντο εὐφραίνεσθαι. Ἦν δὲ ὁ υἱὸς αὐτοῦ ὁ πρεσβύτερος ἐν ἀγρῷ· καὶ ὡς ἐρχόμενος ἤγγισε τῇ οἰκίᾳ, ἤκουσε συμφωνίας καὶ χορῶν, καὶ προσκαλεσάμενος ἕνα τῶν παίδων ἐπυνθάνετο τί εἴη ταῦτα. Ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ ὅτι ὁ ἀδελφός σου ἥκει καὶ ἔθυσεν ὁ πατήρ σου τὸν μόσχον τὸν σιτευτόν, ὅτι ὑγιαίνοντα αὐτὸν ἀπέλαβεν. Ὠργίσθη δὲ καὶ οὐκ ἤθελεν εἰσελθεῖν. Ὁ οὖν πατὴρ αὐτοῦ ἐξελθὼν παρεκάλει αὐτόν. Ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπε τῷ πατρί· ἰδοὺ τοσαῦτα ἔτη δουλεύω σοι καὶ οὐδέποτε ἐντολήν σου παρῆλθον, καὶ ἐμοὶ οὐδέποτε ἔδωκας ἔριφον ἵνα μετὰ τῶν φίλων μου εὐφρανθῶ· ὅτε δὲ ὁ υἱός σου οὗτος, ὁ καταφαγών σου τὸν βίον μετὰ πορνῶν, ἦλθεν, ἔθυσας αὐτῷ τὸν μόσχον τὸν σιτευτόν. Ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ· τέκνον, σὺ πάντοτε μετ᾿ ἐμοῦ εἶ, καὶ πάντα τὰ ἐμὰ σά ἐστιν· εὐφρανθῆναι δὲ καὶ χαρῆναι ἔδει, ὅτι ὁ ἀδελφός σου οὗτος νεκρὸς ἦν καὶ ἀνέζησε, καὶ ἀπολωλὼς ἦν καὶ εὑρέθη.Πέμπτη ἐντολή
Τίμα τὸν πατέρα σου καὶ τὴν μητέρα σου, ἵνα εὖ σοι γένηται καὶ ἵνα μακροχρόνιος γένῃ ἐπὶ τῆς γῆς.Ἀπὸ τὴν ὑμνολογία τῆς Κυριακῆς τοῦ Ἀσώτου.
Δοξαστικὸν τῶν Αἴνων. Ἦχος πλ. β´.
Πάτερ ἀγαθέ, ἐμακρύνθην ἀπὸ σοῦ μὴ ἐγκαταλίπῃς με, μηδὲ ἀχρεῖον δείξῃς τῆς βασιλείας σου· ὁ ἐχθρὸς ὁ παμπόνηρος ἐγύμνωσέ με, καὶ ᾖρέ μου τὸν πλοῦτον· τῆς ψυχῆς τὰ χαρίσματα ἀσώτως διεσκόρπισα· ἀναστὰς οὖν, ἐπιστρέψας πρὸς σὲ ἐκβοῶ· Ποίησόν με ὡς ἕνα τῶν μισθίων σου, ὁ δι᾿ ἐμὲ ἐν Σταυρῷ τὰς ἀχράντους σου χεῖρας ἁπλώσας, ἵνα τοῦ δεινοῦ θηρὸς ἀφαρπάσῃς με, καὶ τὴν πρώτην καταστολὴν ἐπενδύσῃς με, ὡς μόνος πολυέλεος.Ἐνδεικτικὴ βιβλιογραφία
- Γοντικάκης Βασ., Ἀρχιμ. (2003), Ἡ παραβολὴ τοῦ ἀσώτου υἱοῦ, ἐκδ. Ἱ. Μ. Ἰβήρων, Ἅγιον Ὄρος, σ.σ. 11-40
- Δρίτσας Δημ. (2002), Ἰησοῦς Χριστός, ὁ καινούργιος κόσμος τοῦ Θεοῦ κι ἐμεῖς, ἐκδ. Ἔννοια, Ἀθήνα, σ.σ. 73-78
- Νίκας Σωκρ. (1997), Ὁ Χριστὸς καὶ ὁ καινούργιος κόσμος τοῦ Θεοῦ, ἐκδ. τοῦ συγγραφέα, Πάτρα
Σύνοψη
- Ἡ παραβολὴ τοῦ «σπλαχνικοῦ Πατέρα» ἐμπεριέχει τὴ βασικὴ χριστιανικὴ διδασκαλία γιὰ τὸν Θεό, ὁ ὁποῖος «περιγράφει» ὡς Πατέρας γεμάτος ἀγάπη γιὰ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους καὶ ἰδιαίτερα τοὺς ἁμαρτωλούς. Δὲν ἀπέχει πολὺ ἀπὸ τὴν ἀλήθεια τὸ λεγόμενο ὅτι ἡ παραβολὴ αὐτὴ μπορεῖ νὰ ἀντικαταστήσει ὅλα τὰ βιβλία τῆς Καινῆς Διαθήκης σὲ περίπτωση ποὺ αὐτὰ χάνονταν.
- Ὁ Πατέρας τῆς παραβολῆς δὲν εἶναι ἄλλος ἀπὸ τὸν Θεὸ Πατέρα μας, ὁ ὁποῖος ἐκδηλώνει πλουσιοπάροχα τὴν ἀγάπη του πρὸς τὸν κόσμο καὶ ἰδιαίτερα τὸν ἄνθρωπο, οἱ «ἀγκάλες» Του εἶναι πάντοτε ἀνοιχτὲς περιμένοντας τὸν καθένα μας.
- Ὁ μικρότερος γιὸς ἀντιπροσωπεύει ἐκείνους ποὺ ἀπομακρύνονται ἀπὸ τὸν Θεὸ ἀπὸ ἐγωισμὸ καὶ μὲ τὴν ψευδαίσθηση ὅτι μακριά του θὰ ζήσουν εὐτυχισμένοι. Ἡ πραγματικότητα ὅμως βεβαιώνει ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετο. Ὅσοι ὅμως μοιάζουν μ᾿ αὐτόν, καλὸ εἶναι νὰ τὸν μιμηθοῦν στὸ δεύτερο μέρος τῆς ζωῆς του· δηλαδὴ νὰ συναισθανθοῦν τὴν ἁμαρτωλότητά τους καὶ πραγματικὰ μετανοημένοι νὰ ἐπιστρέψουν στὴν πατρικὴ ἀγκαλιά.
- Ὁ μεγαλύτερος γιὸς ἀντιπροσωπεύει ἐκείνους ποὺ εἶναι φαινομενικὰ κοντὰ στὸν Θεό, τὶς ἐντολὲς τοῦ ὁποίου γνωρίζουν καὶ ἐφαρμόζουν τυπικά. Ὁ ψυχικός τους κόσμος εἶναι φτωχός.
ΣΧΟΛΙΑ
γιὰ βαθύτερη προσέγγιση τῆς παραβολῆς
Ὁ ἄσωτος υἱὸς εἶναι σύμβολο τοῦ κάθε ἀνθρώπου, τῆς κάθε ἐποχῆς, κυρίως ὅμως τῆς τωρινῆς. Στὸ πρόσωπό του ἀναγνωρίζουμε τὸν ἑαυτό μας, ἐνῶ στὴν φυγή του ἀπὸ τὸ πατρικὸ σπίτι βλέπουμε τὶς ἐπιλογές μας. Συχνὰ φεύγουμε ἀπὸ τὸ «σπίτι» τοῦ Πατέρα, ἀπομακρυνόμαστε ἀπὸ τὶς χριστιανικὲς ἀρχὲς καὶ φεύγουμε σὲ «μακρινὴ χώρα», γιὰ νὰ ἀναζητήσουμε τὴν εὐτυχία στὶς ἀπολαύσεις καὶ στὶς περιπέτειες. Πολλὲς φορὲς καταλήγουμε στὸν «βόρβορο τῶν χοίρων» (Μαρτίνος Κίνγκ).. Ὁ κατήφορος τῆς ἁμαρτίας εἶναι πάντα ὁ πιὸ εὔκολος δρόμος, ἡ κατάληξή του ὅμως, πάντα ὀδυνηρή.
Ὁ Πατέρας περιμένει συνεχῶς τὴν ἐπιστροφὴ τοῦ παιδιοῦ Του. Κι ὅταν αὐτὸ ἐπιστρέψει τὸ ἀγκαλιάζει καὶ τὸ καταφιλεῖ. Δὲν λέει τίποτα στὸ παιδί Του, γιατὶ δὲν ὑπάρχουν λόγια γιὰ νὰ φανερώνουν τὴν ἄβυσσο τῆς ἀγάπης Του. Ἡ πρώτη καὶ καλύτερη στολὴ εἶναι τὸ ἔνδυμα τῆς ἀφθαρσίας, τὸ σιτευτὸ (καλοθρεμμένο) μοσχάρι εἶναι ἡ σωτηρία μας, ποὺ μ[ς προσφέρει ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς μὲ τὰ Μυστήρια τῆς Ἁγίας μας Ἐκκλησίας.
Πηγή
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)







