ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ: ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΗΘΙΚΗ. ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΦΥΣΗΣ

Ο Επίκουρος συζητά τη σχέση ηθικής και φυσικής και την ανάγκη της ορθής γνώσης της φύσης. Θεωρεί ότι η επιστροφή στη φύση είναι απαραίτητη προϋπόθεση για το ευ πράττειν και την ορθή σκέψη. Πιστεύει στον ορθό λόγο, τη γνώση που αποκτάται από τα φαινόμενα και τα αόρατα. Πηγή γνώσης είναι οι αισθήσεις και ο νους. Για το σύμπαν πιστεύει ότι δεν γίνεται τίποτα από το τίποτα. Το σύμπαν αποτελείται από σωματίδια και κενό. Ο ανθρώπινος οργανισμός είναι σύνθετος από άτομα και δεν είναι δημιούργημα κανενός.

ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ: ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ, ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

Ιδρυτής της φιλοσοφικής σχολής των Επικουρείων. Γεννήθηκε στη Σάμο από Αθηναίους κληρούχους. Έζησε στον Κολοφώνα της Μικράς Ασίας, στη Λάμψακο, στη Μυτιλήνη και στην Αθήνα. Ίδρυσε σχολή στη Μυτιλήνη που στη συνέχεια μετέφερε στη Λάμψακο για να καταλήξει στην Αθήνα. Η σχολή του ονομάστηκε Κήπος από τη γεωγραφική της θέση. Δίδαξε εκεί 36 χρόνια. Πέθανε 71 ετών. Η φιλοσοφία του έγινε γνωστή σε ολόκληρο τον Ελληνορωμαϊκό κόσμο.

ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ ΣΥΜΠΑΝ

Ο Επίκουρος πιστεύει στην ηδονή που είναι η απόλυτη απουσία φυσικού πόνου και ψυχικής ταραχής. Για τον άνθρωπο πιστεύει ότι γεννιέται για να ζήσει ελεύθερος από μεταφυσικά δεσμά και τον φόβο. Τους θεούς τους θεωρεί άφθαρτους και μακάριους, υποδείγματα προς μίμηση για τους ανθρώπους. Ο θάνατος για τον Επίκουρο είναι τίποτα, εφόσον ότι αποσυντίθεται δεν αισθάνεται.

ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ: ΑΠΟΛΑΥΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΝΑΓΚΑΙΟΥ

Οι βασικές αρχές της φιλοσοφίας του: 

Α) ηδονή: η ικανοποίηση των αναγκαίων και φυσικών επιθυμιών , έλεγχος των βλαβερών επιθυμιών. Υπακοή στη φύση. 

 Β) αταραξία: η απαλλαγή από πόνο και φόβο.

 Γ) λάθε βιώσας: ζήσε απαρατήρητος. Ζήσε δηλαδή όσα τάχθηκες να ζεις χωρίς φόβο, πάθος και εξωπραγματικές επιθυμίες. 

Δ) ο Επίκουρος πιστεύει ότι οι άνθρωποι πρέπει να ενδιαφέρονται για τα κοινά εφόσον είναι ανάγκη .

Επίκουρος

Ένα δραματοποιημένο εκπαιδευτικό βίντεο για τον Αθηναίο φιλόσοφο Επίκουρο. Μέσω της ταινίας απαντώνται ερωτήματα, όπως γιατί ο Επίκουρος παραμένει επίκαιρος μέχρι σήμερα, ποιες ήταν οι θέσεις του για τη φύση, το σύμπαν, τον άνθρωπο, την ηθική και τη θρησκεία, καθώς και τι σημαίνει η φράση «λάθε βιώσας». Στα ερωτήματα αυτά μας απαντούν τρεις νέοι, φοιτητές της Φιλοσοφικής, που έχουν κατασκηνώσει στο δάσος και έρχονται αντιμέτωποι με καίρια προβλήματα που απασχολούν τους ανθρώπους σε όλες τις εποχές. Στόχος του εκπαιδευτικού βίντεο είναι να έρθουν οι μαθητές σε επαφή με την επικούρεια φιλοσοφία. Απώτερος στόχος του βίντεο είναι η γνωστική και ηθική ανάπτυξη των μαθητών, καθώς και η καλλιέργεια κριτικής, δημιουργικής και αναστοχαστικής σκέψης μέσω της φιλοσοφίας.

Η ηδονή ως πρωταρχικό και έμφυτο αγαθό

“Επειδή η ηδονή είναι το πρωταρχικό και έμφυτο αγαθό, δεν προτιμούμε οποιαδήποτε ηδονή: ορισμένες φορές αντιπαρερχόμαστε πολλές ηδονές, όταν μας προξενούν μεγαλύτερες δυσκολίες. Ανάλογα, θεωρούμε πολλούς πόνους προτιμότερους από μερικές ηδονές, όταν μακροχρόνια βάσανα τα ακολουθεί εντονότερη ηδονή. […]

 Όταν λέμε ότι η ηδονή είναι ο σκοπός της ζωής, δεν εννοούμε τις ηδονές των ασώτων και τις αισθησιακές ηδονές, όπως νομίζουν κάποιοι που αγνοούν, διαφωνούν ή παρερμηνεύουν τις απόψεις μας· εννοούμε την απουσία σωματικού πόνου και ψυχικής ταραχής

.
Γιατί την ευχάριστη ζωή δεν την κάνουν ούτε οι συνεχείς οινοποσίες και οι διασκεδάσεις, ούτε η απόλαυση αγοριών και γυναικών ή ψαριών και όσων άλλων προσφέρει ένα πολυτελές τραπέζι, αλλά ο νηφάλιος στοχασμός, ο οποίος αναζητά τις αιτίες κάθε προτίμησης και κάθε αποστροφής και απομακρύνει τις δοξασίες που προκαλούν μεγάλη σύγχυση στην ψυχή”

(Επίκουρος, Επιστολή προς Μενοικέα, μτφρ. Γ. Ζωγραφίδη) 

Αρχές Φιλισοφίας Β Γενικού Λυκείου, σελ.147