Κουίζ: Το Μυστήριο της Μετάνοιας
1. Ποια είναι η κυριολεκτική σημασία της λέξης «μετάνοια»;
Α) Τιμωρία του εαυτού.
Β) Αλλαγή του νου, του τρόπου σκέψης και ζωής.
Γ) Απλή ομολογία λαθών.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Μετάνοια σημαίνει μεταστροφή της καρδιάς και αλλαγή προσανατολισμού [30, 31].
2. Πώς ορίζεται η αμαρτία στην Ορθόδοξη θεολογία;
Α) Ως «αστοχία» και αποτυχία στην ένωση με τον Θεό.
Β) Ως νομική παράβαση κανόνων.
Γ) Ως κοινωνικό σφάλμα.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Η αμαρτία είναι η αστοχία του ανθρώπου να πετύχει τον σκοπό του, τη θέωση [30, 32].
3. Σε ποιους παρέδωσε ο Χριστός την εξουσία της άφεσης των αμαρτιών;
Α) Σε όλους τους ανθρώπους αδιακρίτως.
Β) Μόνο στους προφήτες.
Γ) Στους Αποστόλους και τους διαδόχους τους.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Γ. Ο Κύριος έδωσε την εξουσία «δεσμείν και λύειν» στους μαθητές Του [33, 34].
4. Τι σημαίνει η βιβλική φράση «δεσμείν και λύειν»;
Α) Η εξουσία για κράτηση ή συγχώρηση αμαρτιών.
Β) Η σωματική φυλάκιση αμαρτωλών.
Γ) Ο περιορισμός των παθών.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Είναι η πνευματική εξουσία της Εκκλησίας να παρέχει συγχώρηση [34].
5. Γιατί η αμαρτία θεωρείται «ασθένεια»;
Α) Γιατί προκαλεί τραύματα στην ψυχή που χρειάζονται ίαση.
Β) Γιατί χρειάζεται νομική τιμωρία.
Γ) Γιατί μεταδίδεται βιολογικά.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Η αμαρτία αντιμετωπίζεται ως αλλοτρίωση και αρρώστια που χρήζει θεραπείας [35].
6. Ποιο μήνυμα δίνει η παραβολή του Ασώτου;
Α) Ότι η αμαρτία δεν συγχωρείται ποτέ.
Β) Ότι ο Θεός περιμένει με ανοιχτή αγκαλιά κάθε μετανοούντα.
Γ) Ότι πρέπει να τιμωρούμε όσους φεύγουν.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Ο Θεός ως στοργικός πατέρας δέχεται πίσω τον άνθρωπο που μετανοεί [35, 36].
7. Τι είναι η «κατά Θεόν λύπη»;
Α) Η απόγνωση που φέρνει ο θάνατος.
Β) Η μετάνοια που οδηγεί στη σωτηρία.
Γ) Η στενοχώρια για την απώλεια χρημάτων.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Είναι ο πόνος της καρδιάς που φέρνει τον άνθρωπο κοντά στον Θεό [37].
8. Ποιος είναι ο ρόλος του ιερέα στο μυστήριο της Εξομολόγησης;
Α) Δικαστής που επιβάλλει ποινές.
Β) Μεσίτης και μάρτυρας της θείας χάριτος.
Γ) Απλός ακροατής χωρίς καμία εξουσία.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Ο ιερέας μεσολαβεί ώστε ο πιστός να λάβει την άφεση από τον Χριστό [38].
9. Τι συμβολίζει το «προσωπείο» που φορά ο άνθρωπος μετά την πτώση;
Α) Την υποκρισία και τον φόβο απέναντι στον Θεό.
Β) Την αληθινή του φύση.
Γ) Την πνευματική του ομορφιά.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Το προσωπείο δηλώνει την αποφυγή της αλήθειας και την εσωτερική αλλοτρίωση [39, 40].
10. Πώς ο Ζακχαίος εξέφρασε την έμπρακτη μετάνοιά του;
Α) Με νηστεία πολλών ημερών.
Β) Με την αποκατάσταση της αδικίας και την ελεημοσύνη.
Γ) Με την απομόνωση στην έρημο.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Υποσχέθηκε να δώσει τη μισή περιουσία του και να αποζημιώσει τετραπλάσια όσους αδίκησε [41].
11. Τι είναι το «απόρρητο της Εξομολόγησης»;
Α) Η διασφάλιση ότι όσα λέγονται δεν κοινολογούνται ποτέ.
Β) Η μυστική τελετουργία του μυστηρίου.
Γ) Η άρνηση του ιερέα να ακούσει αμαρτίες.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Είναι η ιερή υποχρέωση του πνευματικού να τηρεί απόλυτη εχεμύθεια [42].
12. Είναι οι τύψεις συνειδήσεως το ίδιο με τη μετάνοια;
Α) Ναι, είναι ταυτόσημες έννοιες.
Β) Όχι, η μετάνοια απαιτεί ελπίδα στην αγάπη του Θεού και αλλαγή πορείας.
Γ) Οι τύψεις είναι ανώτερες της μετάνοιας.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Οι τύψεις από μόνες τους δεν σώζουν, αν δεν οδηγήσουν στη μεταστροφή [31].
13. Ποιο είναι το αποτέλεσμα της αμαρτίας στην ψυχή του ανθρώπου;
Α) Οικονομική ζημία.
Β) Διχασμός, μοναξιά και πνευματικός θάνατος.
Γ) Κοινωνική αναγνώριση.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Η αμαρτία διαρρηγνύει τις σχέσεις με τον Θεό, τον εαυτό μας και τους άλλους [30, 43].
14. Γιατί ο Θεός επέτρεψε στον άνθρωπο τη δυνατότητα της αμαρτίας;
Α) Γιατί η αληθινή αγάπη προϋποθέτει την ελευθερία.
Β) Για να τον τιμωρήσει αργότερα.
Γ) Από αδιαφορία για τη δημιουργία.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Χωρίς ελεύθερη βούληση δεν θα υπήρχε αυθεντική σχέση αγάπης με τον Θεό [44, 45].
15. Τι σημαίνει ο όρος «καταλλαγή»;
Α) Οικονομική συναλλαγή.
Β) Η αλλαγή θρησκευτικών πεποιθήσεων.
Γ) Συμφιλίωση του ανθρώπου με τον Θεό.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Γ. Καταλλαγή είναι η αποκατάσταση της σχέσης δημιουργήματος και Κτίστη [37, 46].
16. Πώς η μετάνοια βοηθά στην ψυχική υγεία;
Α) Απαλλάσσει από απωθημένες ενοχές και τραύματα.
Β) Προσφέρει μόνο πρόσκαιρη ανακούφιση.
Γ) Δεν έχει καμία σχέση με την ψυχική υγεία.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Το μυστήριο λειτουργεί θεραπευτικά για τις εσωτερικές αναστατώσεις του ανθρώπου [42].
17. Ποιο παράδειγμα μετάνοιας από την Παλαιά Διαθήκη αναφέρουν οι ευχές;
Α) Τον Νώε.
Β) Τον Βασιλιά Δαβίδ και τον Μανασσή.
Γ) Τον Σαμψών.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Ο Δαβίδ και ο Μανασσής αποτελούν κλασικά πρότυπα επιστροφής στον Θεό [33, 47].
18. Τι σημαίνει «αυτοδικαίωση»;
Α) Η ανάληψη της ευθύνης.
Β) Η προσπάθεια του ανθρώπου να δικαιολογήσει τα λάθη του ρίχνοντας την ευθύνη αλλού.
Γ) Η νομική υπεράσπιση στο δικαστήριο.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Η αυτοδικαίωση εμποδίζει την αληθινή μετάνοια γιατί κρύβει την ενοχή [43, 48].
19. Τι δηλώνει η φράση «Συγγνωστόν γαρ ου τιμωρητόν η ασθένεια»;
Α) Ότι η αμαρτία πρέπει να τιμωρείται σκληρά.
Β) Ότι η ανθρώπινη αδυναμία χρειάζεται συγχώρηση και θεραπεία.
Γ) Ότι η ασθένεια είναι πάντοτε αμαρτία.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Η Εκκλησία βλέπει τον αμαρτωλό ως ασθενή που χρειάζεται ίαση [35].
20. Πώς η μετάνοια επηρεάζει τη σχέση μας με τη φύση;
Α) Μας βοηθά να βλέπουμε την κτίση ως οικείο δώρο του Θεού.
Β) Μας κάνει αδιάφορους για τον κόσμο.
Γ) Οδηγεί στην υπερβολική κατανάλωση πόρων.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Ο μετανοημένος άνθρωπος σέβεται και προστατεύει τη δημιουργία [37, 49].
21. Ποιος είναι ο σκοπός της νηστείας;
Α) Η στέρηση τροφής ως τιμωρία.
Β) Η βιολογική αποτοξίνωση μόνο.
Γ) Η πνευματική άσκηση και ο καθαρισμός της ψυχής.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Γ. Η νηστεία βοηθά στην εγκράτεια των παθών και την προετοιμασία για την Ανάσταση [50, 51].
22. Τι σημαίνει ότι ο Θεός «ου θέλει τον θάνατον του αμαρτωλού»;
Α) Ότι επιθυμεί την επιστροφή και τη ζωή κάθε ανθρώπου.
Β) Ότι ο θάνατος δεν υπάρχει.
Γ) Ότι ο Θεός φοβάται τον θάνατο.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Ο Θεός δίνει πάντα ευκαιρίες για μεταστροφή και σωτηρία [33, 47].
23. Πότε είναι απαραίτητη η μετάνοια σε σχέση με τη Θεία Κοινωνία;
Α) Μόνο μία φορά το χρόνο.
Β) Ως απαραίτητη προετοιμασία για την άξια μετάληψη.
Γ) Ποτέ, δεν συνδέονται μεταξύ τους.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Β. Η καθαρή συνείδηση και η συμφιλίωση είναι προϋποθέσεις για την κοινωνία [52, 53].
24. Πώς η μετάνοια υπερβαίνει τον ατομισμό;
Α) Με το άνοιγμα σε κοινωνία αγάπης με τον Θεό και τους άλλους.
Β) Με το να μένει ο άνθρωπος μόνος του.
Γ) Με την απόκτηση προσωπικών χαρισμάτων.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Η μετάνοια οδηγεί από την απομόνωση στην ένταξη στην κοινότητα [37, 54].
25. Τι σημαίνει «επιστροφή της καρδιάς» στον Θεό;
Α) Συναισθηματική φόρτιση μόνο.
Β) Η μελέτη θρησκευτικών βιβλίων.
Γ) Συνειδητή στροφή όλης της ύπαρξης προς τον Κτίστη.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Γ. Είναι η ριζική αλλαγή κατεύθυνσης της ζωής του ανθρώπου [30, 31].
26. Ποια είναι η σημασία της ταπεινοφροσύνης;
Α) Είναι η βάση για την αναγνώριση της αλήθειας του εαυτού μας.
Β) Είναι αδυναμία του χαρακτήρα.
Γ) Είναι ένας τρόπος να κερδίσουμε την προσοχή.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Χωρίς ταπείνωση ο άνθρωπος δεν μπορεί να παραδεχθεί το σφάλμα του [55, 56].
27. Τι προσφέρει το Άγιο Πνεύμα μέσω της Εξομολόγησης;
Α) Την άφεση και την ανακαίνιση του ανθρώπου.
Β) Νομικά έγγραφα συγχώρησης.
Γ) Μόνο συμβουλές για την καθημερινότητα.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Η χάρη του Αγίου Πνεύματος καθαρίζει και ανανεώνει τον πιστό [38, 57].
28. Τι σημαίνει ότι η Εκκλησία είναι «ιατρείον πνευματικόν»;
Α) Ότι είναι χώρος θεραπείας της ψυχής από την αμαρτία.
Β) Ότι είναι νοσοκομείο για σωματικές νόσους.
Γ) Ότι οι ιερείς πρέπει να είναι γιατροί.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Η μετάνοια αποθεραπεύει τις ψυχικές αναστατώσεις και τα τραύματα [42].
29. Ποια είναι η «συνέργεια» στη μετάνοια;
Α) Η συνεργασία της ανθρώπινης θέλησης με τη Θεία Χάρη.
Β) Η ομαδική εξομολόγηση πολλών ανθρώπων.
Γ) Η βοήθεια των συγγενών στη διαδικασία.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Η σωτηρία είναι αποτέλεσμα της ελεύθερης επιλογής του ανθρώπου και της χάριτος του Θεού [5, 58].
30. Ποιο είναι το αποτέλεσμα της «αυτοεξορίας» από τον Θεό;
Α) Η μοναξιά, η δυστυχία και ο πνευματικός θάνατος.
Β) Η απόκτηση μεγαλύτερης ελευθερίας.
Γ) Η κοινωνική άνοδος.
Δες τη σωστή απάντηση
Σωστή απάντηση: Α. Η απομάκρυνση από την πηγή της ζωής φέρνει τον εσωτερικό διχασμό [30, 59].
