Η πρόταση της Ορθόδοξης χριστιανικής παράδοσης για την υπέρβαση των στερεοτύπων

Η Ορθόδοξη χριστιανική παράδοση προτείνει μια ριζική υπέρβαση των στερεοτύπων, η οποία θεμελιώνεται στην οντολογική ισότητα όλων των ανθρώπων και την έμπρακτη αγάπη χωρίς όρια. Η Εκκλησία διδάσκει ότι κάθε άνθρωπος, ανεξάρτητα από τη φυλή, το χρώμα, τη θρησκεία, το φύλο ή την εθνικότητα, είναι πλασμένος «κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν Θεού». Αυτή η θεολογική αλήθεια προσδίδει την ίδια οντολογική αξία και αξιοπρέπεια σε κάθε πρόσωπο, καθιστώντας κάθε διάκριση που βασίζεται σε εξωτερικά χαρακτηριστικά θεολογικά απαράδεκτη.Κεντρικό σημείο της χριστιανικής διδασκαλίας είναι η διακήρυξη του Αποστόλου Παύλου ότι μέσα στην Εκκλησία «δεν υπάρχει πια Ιουδαίος ούτε Έλληνας, δεν υπάρχει δούλος ούτε ελεύθερος, δεν υπάρχει άνδρας και γυναίκα», καθώς όλοι είναι ένας χάρη στον Ιησού Χριστό. Αυτή η νέα πραγματικότητα ανατρέπει τα κοινωνικά και φυλετικά στερεότυπα, προτάσσοντας την ενότητα του ανθρώπινου γένους. 

Ο Χριστός χρησιμοποίησε παραδείγματα που σκανδάλιζαν τα στερεότυπα της εποχής Του. Στην Παραβολή του Καλού Σαμαρείτη, ο «πλησίον» δεν είναι ο ομόφυλος ή ο ομόθρησκος, αλλά εκείνος που δείχνει έμπρακτη ευσπλαχνία, ακόμα και αν ανήκει σε μια περιφρονημένη ομάδα. Αντίστοιχα, ο διάλογός Του με τη Σαμαρείτισσα κατέρριψε ταυτόχρονα εθνικά, θρησκευτικά και έμφυλα στερεότυπα, καθώς οι Ιουδαίοι απέφευγαν κάθε επαφή με τους Σαμαρείτες και οι διδάσκαλοι δεν συνομιλούσαν δημόσια με γυναίκες.Η παρομοίωση της Εκκλησίας με ένα σώμα που έχει πολλά και διαφορετικά μέλη υπογραμμίζει ότι η ετερότητα και η ποικιλία των χαρισμάτων δεν είναι αιτία χωρισμού, αλλά πηγή ενότητας και αλληλεξάρτησης. 

Στην Ορθόδοξη παράδοση, ο «άλλος» δεν αποτελεί απειλή, αλλά είναι ο «παράδεισος» του πιστού και η ευκαιρία για συνάντηση με τον ίδιο τον Χριστό. Η Εκκλησία έχει λάβει επίσημη θέση ενάντια στις φυλετικές διακρίσεις, καταδικάζοντας τον εθνοφυλετισμό (την οργάνωση της Εκκλησίας με βάση την εθνική καταγωγή) ως αίρεση, καθώς αυτός διασπά την οικουμενικότητα και την ενότητα του σώματος του Χριστού. Η πίστη οφείλει να μεταφράζεται σε πράξη στον δημόσιο χώρο μέσω του διαλόγου, της ανεκτικότητας και του σεβασμού στη θρησκευτική ετερότητα. Η χριστιανική αγάπη είναι «άνευ όρων και ορίων», επεκτείνεται ακόμα και στους εχθρούς και αποτελεί τη μόνη δύναμη που μπορεί να μεταμορφώσει την κοινωνία από ένα σύνολο ατόμων σε μια κοινότητα προσώπων

3.2 Η υπέρβαση των στερεοτύπων (Σύνοψη)

Ο Πλησίον ως Άλλος: Στην παραβολή του Καλού Σαμαρείτη, ο «πλησίον» δεν καθορίζεται από τη θρησκεία ή τη φυλή, αλλά από την έμπρακτη σπλαχνικότητα.

Κατάργηση Διακρίσεων: Ο Απόστολος Παύλος διακηρύσσει ότι εν Χριστώ δεν υπάρχει Ιουδαίος ή Έλληνας, δούλος ή ελεύθερος, άνδρας ή γυναίκα.

Το Μέτρο της Αξίας: Η Ενανθρώπηση του Θεού είναι το απόλυτο μέτρο της ανθρώπινης αξίας· κάθε άνθρωπος είναι εικόνα Θεού.

Εθνοφυλετισμός: Η Ορθοδοξία καταδικάζει τον εθνοφυλετισμό ως αίρεση, καθώς η πίστη ενώνει τους λαούς αντί να τους χωρίζει.

Κοινωνικός Ρατσισμός: Η προκατάληψη οδηγεί σε ρατσιστικούς νόμους και περιθωριοποίηση μειονοτήτων, κάτι που το χριστιανικό ήθος οφείλει να πολεμά.

Διάλογος με την Ετερότητα: Οι Τρεις Ιεράρχες δίδαξαν την ώσμωση με το διαφορετικό (ελληνισμός), αποδεικνύοντας ότι το «ξένο» μπορεί να εμπλουτίσει την ταυτότητά μας.

Ευθύνη απέναντι στη Βία: Η σιωπή μπροστά στην αδικία λόγω προκαταλήψεων είναι συνενοχή· ο χριστιανός οφείλει να παίρνει θέση.

Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας: Ο Χριστός δικαίωσε τον μετανοημένο ληστή και τον τελώνη, σπάζοντας τα ηθικά στερεότυπα των «καθωσπρέπει» ανθρώπων.

Κοινωνία Προσώπων: Η Εκκλησία καλεί σε μια ηρωική έξοδο από το εγώ μας για να συναντήσουμε τον «διαφορετικό» ως αδελφό.

Στερεότυπα φύλου: ο αντίκτυπος στην ανάπτυξη των παιδιών

Από τη στιγμή που γεννιόμαστε, γεννιούνται μαζί μας και οι προσδοκίες των άλλων για εμάς. Πολλές από αυτές τις προσδοκίες για το πως θα συμπεριφερόμαστε ή τι θα γίνουμε όταν μεγαλώσουμε, δεν πηγάζουν άμεσα και αποκλειστικά από τους φροντιστές μας, αλλά από την κοινωνία στην οποία γεννιόμαστε και τα πρότυπα που έχει θέσει για το φύλο μας.

Ο στερεοτυπικός τρόπος σκέψης γενικά είναι ένας εύκολος και τις περισσότερες φορές άκαμπτος τρόπος αντίληψης της κοινωνικής πραγματικότητας, με ότι αρνητικές συνέπειες μπορεί να έχει αυτό για τα άτομα που γίνονται αντικείμενο αυτού του τρόπου σκέψης. Μία από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις κοινωνικών στερεοτύπων αφορά τα στερεότυπα φύλου: πως σκέφτονται, τι ικανότητες έχουν και πως πρέπει να συμπεριφέρονται τα άτομα ανάλογα με το φύλο τους.

Στο σύντομο αυτό άρθρο θα επιχειρήσουμε να περιγράψουμε τους πιο βασικούς τομείς όπου εντοπίζονται τα στερεότυπα φύλου στη ζωή των παιδιών αλλά και τον αντίκτυπο που έχουν στην ανάπτυξή τους. Το άρθρο βασίζεται σε ένα πολύ ενδιαφέρον κεφάλαιο των Brown & Stone (2016) ^[1] , όπου γίνεται μία σύνοψη των διαθέσιμων ερευνητικών δεδομένων γύρω από αυτό το θέμα.

Το φύλο και η συμπεριφορά στο σχολείο

Ήδη από το νηπιαγωγείο, οι εκπαιδευτικοί περιγράφουν τα αγόρια και τα κορίτσια με συγκεκριμένο, στερεοτυπικό τρόπο. Ένα τυπικό αγόρι είναι ικανό, αλλά ζωηρό, μη συγκεντρωμένο, δίχως κίνητρα. Ένα τυπικό κορίτσι τα καταφέρνει καλύτερα στα μαθήματα (με εξαιρέσεις σε συγκεκριμένα γνωστικά αντικείμενα) και έχει καλύτερη συμπεριφορά. Σε μελέτες όπου έγινε παρατήρηση στο πλαίσιο της τάξης, διαπιστώθηκε ότι οι εκπαιδευτικοί ήταν πιο πιθανό να επιπλήξουν αγόρια, παρά κορίτσια για την ίδια συμπεριφορά, παρόλο που οι ίδιοι θεωρούσαν ότι συμπεριφέρονται ακριβώς το ίδιο, ανεξάρτητα από το εάν το παιδί που ενοχλεί είναι αγόρι ή κορίτσι ^[2] .

Στατιστικά, φαίνεται ότι είναι πιο συχνό φαινόμενο τα πειθαρχικά μέτρα να παίρνονται ενάντια σε αγόρια, παρά σε κορίτσια. Για παράδειγμα, τα αγόρια πιο συχνά πηγαίνουν στο διευθυντή, χρεώνονται ωριαίες ή ημερήσιες αποβολές. Αυτή η εύκολη λύση των πειθαρχικών μέτρων φαίνεται όμως πως έχει αρνητικό αντίκτυπο στην ομαλή ακαδημαϊκή εξέλιξη των μαθητών. Έγιναν μελέτες που σύγκριναν την εξέλιξη μαθητών (αγοριών) με παρόμοιο ακαδημαϊκό / γνωστικό και συμπεριφορικό προφίλ, από τους οποίους η μία ομάδα ήταν συχνά δέκτης πειθαρχικών μέτρων, ενώ η άλλη διαπαιδαγωγήθηκε με εναλλακτικούς τρόπους. Αυτό που βρέθηκε είναι πως τα παιδιά που έγιναν δέκτες πειθαρχικών μέτρων είχαν σημαντική έκπτωση στις ακαδημαϊκές τους ικανότητες με το πέρασμα του χρόνου ^[3] .

Σε πιο μεγάλες ηλικίες παρατηρείται ότι ο στερεότυπος τρόπος αντίληψης των αγοριών και των κοριτσιών εσωτερικεύεται από τα ίδια τα παιδιά, τα οποία θεωρούν ως τυπική “αγορίστικη” συμπεριφορά το να είναι κάποιος δυναμικός, κουλ, να αντιμιλάει όταν πρέπει, αθλητικός τύπος και να μην τον ενδιαφέρουν τα μαθήματα τόσο πολύ.

Το φύλο και η σχέση του με την επιστήμη, την τεχνολογία και τα μαθηματικά

Το στερεότυπο ότι οι γυναίκες δεν τα καταφέρνουν στις θετικές επιστήμες συνεχίζει να υπάρχει

Παρόλο που τα κορίτσια, όπως είπαμε πιο πάνω, θεωρείται ότι έχουν καλύτερη ακαδημαϊκή εικόνα από τα αγόρια, πέφτουν θύματα στερεοτυπικών αντιλήψεων για συγκεκριμένα μαθήματα. Πιο συγκεκριμένα, ένα βαθύ στερεότυπο που παρατηρείται γενικά στις περισσότερες κοινωνίες είναι πως τα κορίτσια δεν τα πάνε καλά στις “θετικές επιστήμες”. Αυτό φαίνεται και από την ακαδημαϊκή πορεία των κοριτσιών, καθώς παρόλο που τα κορίτσια γενικά έχουν παρόμοιες επιδόσεις στα θετικά μαθήματα με τα αγόρια, στο τέλος επιλέγουν να μην πάνε σε “θετικές” σχολές, καθώς θεωρούν ότι η θεματική δεν τους ταιριάζει. Αντίθετα, επιλέγουν τομείς που σχετίζονται με υποστήριξη τρίτων (π.χ. ψυχολογία, ιατρική, παιδαγωγική) ^[4] .

Το στερεότυπο ότι οι γυναίκες δεν τα καταφέρνουν στις θετικές επιστήμες είναι τόσο βαθιά ριζωμένο που αναφέρεται τόσο από εκπαιδευτικούς, όσο και γονείς αλλά και τα ίδια τα παιδιά, ακόμη και εάν στατιστικά, λαμβάνοντας υπόψη την επίδοση αγοριών και κοριτσιών, κάτι τέτοιο ξέρουμε ότι δεν ισχύει. Ο αντίκτυπος αυτού του στερεότυπου τρόπου σκέψης για τις ικανότητες μαθηματικής σκέψης των κοριτσιών είναι σημαντικός, καθώς λειτουργεί ως αυτοεκπληρούμενη προφητεία. Οι γονείς των κοριτσιών θεωρούν ότι οι κόρες τους δεν είναι καλές στα μαθηματικά, καθώς “έτσι είναι τα κορίτσια”, με αποτέλεσμα είτε να μην ενθαρρύνουν εξίσου τα κορίτσια, όπως και τα αγόρια να ασχοληθούν με αντίστοιχες δραστηριότητες που απαιτούν μαθηματική σκέψη, είτε να εκδηλώνουν μια υπέρμετρη διάθεση καθοδήγησης για θέματα που αφορούν τα μαθηματικά. Και στις δύο περιπτώσεις όμως το μήνυμα που συχνά λαμβάνουν τα κορίτσια είναι ότι έχουν περιορισμένες ικανότητες σε αυτό το γνωστικό τομέα, με αποτέλεσμα να μην ασχολούνται και έτσι να “εκπληρώνεται η προφητεία” που τις θέλει λιγότερο ικανές στα μαθηματικά.

Το φύλο και οι σωματικές και αθλητικές δραστηριότητες

Συνεχίζει να υπάρχει η αντίληψη πως υπάρχουν “αγορίστικα” και “κοριτσίστικα” αθλήματα

Το σχολείο σίγουρα είναι ένα από τα πιο σημαντικά περιβάλλοντα μέσα στα οποία αναπτύσσεται ένα παιδί. Αλλά κατά την ανάπτυξη ενός παιδιού εκτός από την ανάπτυξη ακαδημαϊκών ικανοτήτων μας ενδιαφέρει το παιδί να αναπτυχθεί ποικιλοτρόπως σε διαφορετικούς τομείς: κοινωνικούς, γνωστικούς και σωματικούς. Έτσι, δεν είναι λίγα τα παιδιά που γράφονται σε αθλητικές δραστηριότητες της αρεσκείας τους. Πολλά παιδιά μάλιστα αλλάζουν και πολλά αθλήματα έως ότου κατασταλάξουν κάπου (αν κατασταλάξουν). Υπολογίζεται πως περίπου τα μισά παιδιά έχουν ασχοληθεί με κάποιο άθλημα. Φαίνεται όμως πως το φύλο του παιδιού παίζει ρόλο στον τύπο του αθλήματος με το οποίο θα ασχοληθεί. Τα αγόρια συμμετέχουν πιο συχνά σε ομαδικά, οργανωμένα αθλήματα, σε σχέση με τα κορίτσια, τα οποία γράφονται σε αθλήματα και σωματικές δραστηριότητες πέραν των ομαδικών αθλημάτων (π.χ. χορός).

Τα στερεότυπα στον τομέα αυτό είναι πολλά και εμφανή. Τόσο οι γονείς, όσο και οι εκπαιδευτικοί αλλά και τα παιδιά τείνουν να πιστεύουν ότι τα αθλήματα ταιριάζουν περισσότερο σε αγόρια, παρά σε κορίτσια, ακόμη και εάν τα κορίτσια, εάν ερωτηθούν, δείχνουν το ίδιο ενδιαφέρον για να συμμετέχουν σε αυτά. Ο αντίκτυπος των στερεοτύπων φαίνεται και στο γεγονός πως πολλά αθλήματα και σωματικές δραστηριότητες τείνουν να θεωρούνται πιο “ανδρικά” (π.χ. ποδόσφαιρο, μπάσκετ, πολεμικές τέχνες) ή “γυναικεία” (ενόργανη, χορός) και όσα παιδιά “τολμήσουν” να συμμετέχουν σε άθλημα που στερεοτυπικά είναι του άλλου φύλου, γίνονται στόχος χλευασμού. Με άλλα λόγια, τα τείχη συμμετοχής ενός αγοριού η΄ ενός κοριτσιού σε σωματικές/αθλητικές δραστηριότητες έχουν ήδη υψωθεί προτού καν το παιδί κληθεί να εκφράσει τις επιθυμίες του, ουσιαστικά περιορίζοντάς τις επιλογές του.

Γενικά, το να είναι κάποιο παιδί “αθλητικό” τείνει να θεωρείται “αγορίστικο” χαρακτηριστικό και όχι “κοριτσίστικο”, γεγονός που αποθαρρύνει πολλά κορίτσια από το να ενασχοληθούν γενικότερα με αθλήματα. Ένα αγόρι που είναι αθλητής θεωρείται ως θετικό χαρακτηριστικό, ανάλογο του φύλου του, ενώ ένα κορίτσι που ασχολείται με τον αθλητισμό θεωρείται ότι έχει χαρακτηριστικά που δεν ταιριάζουν με την “κοριτσίστικη” εικόνα ^[5] . Αυτή η στερεοτυπική συσχέτιση του αθλητισμού με την ανδρική φύση γίνεται πιο εμφανής στις μεγαλύτερες ηλικίες, όταν τα παιδιά αποκτούν ενδιαφέρον για το αντίθετο φύλο. Για παράδειγμα, έχει αναφερθεί σε μελέτες ότι πολλοί έφηβοι αναφέρουν ότι αισθάνονται άβολα εάν μία κοπέλα που τους ενδιαφέρει είναι πιο αθλητική από τους ίδιους γιατί αυτό τους κάνει να αισθάνονται λιγότερο κυρίαρχοι και υποδεέστεροι (τα οποία αντίστοιχα φυσικά θεωρούνται “ανδρικά χαρακτηριστικά”).

Το πρόβλημα με τα στερεότυπα στις σωματικές και αθλητικές δραστηριότητες είναι πως έχουν και ψυχολογικές επιπτώσεις στα παιδιά. Για παράδειγμα, ο χλευασμός για το κατά πόσο το σώμα του παιδιού ταιριάζει ή όχι με το φύλο του μπορεί να οδηγήσει σε περιστατικά εκφοβισμού ή/και σε χαμηλή αυτοπεποίθηση. Τα κορίτσια που συμμετέχουν σε αθλητικές δραστηριότητες που τους αρέσουν δείχνουν αυξημένη αυτοπεποίθηση μόνο εάν αισθάνονται ότι κάνουν ένα άθλημα στο οποίο γίνονται αποδεκτά. Διαφορετικά, η συμμετοχή και η επιτυχία σε ένα άθλημα δεν έχει σημαντικό αντίκτυπο στην αυτοπεποίθησή τους. Επιπλέον, τα στερεότυπα του φύλου θεωρούνται ως ένας από τους λόγους που τα ποσοστά των κοριτσιών που συμμετέχουν σε αθλήματα τόσο σε ερασιτεχνικό όσο και σε επίπεδο πρωταθλητισμού είναι μειωμένα (ιδιαίτερα σε αθλήματα που όπως είπαμε θεωρούνται “ανδρικά). Έτσι, τα κορίτσια δεν απολαμβάνουν τα σωματικά και ψυχολογικά οφέλη του αθλητισμού, όπως κάνουν τα αγόρια.

Το φύλο και ο ρόλος του στη σεξουαλική παρενόχληση

Αν και στη θεωρία τόσο τα αγόρια όσο και τα κορίτσια μπορεί να πέσουν θύματα σεξουαλικής παρενόχλησης, εντούτοις ο αριθμός των κοριτσιών που βιώνουν τέτοιου είδους συμπεριφορές είναι σαφώς μεγαλύτερος σε σχέση με τα αγόρια.

Η σεξουαλική παρενόχληση αναφέρεται σε κάθε είδους συμπεριφορά που είναι ανεπιθύμητη για το άτομο που τη δέχεται και η οποία περιλαμβάνει σεξουαλικού τύπου εκφράσεις όπως αγγίγματα, αστεία, χειρονομίες σεξουαλικής φύσεως, διαμοιρασμό σεξουαλικού περιεχομένου, χλευασμό με σεξουαλικά επίθετα, κυκλοφορία σεξουαλικών φημών/ιστοριών για κάποιο παιδί ή διαδικτυακό σεξουαλικό εκφοβισμό. Αν και στη θεωρία τόσο τα αγόρια όσο και τα κορίτσια μπορεί να πέσουν θύματα σεξουαλικής παρενόχλησης, εντούτοις ο αριθμός των κοριτσιών που βιώνουν τέτοιου είδους συμπεριφορές είναι σαφώς μεγαλύτερος σε σχέση με τα αγόρια. Η σεξουαλική παρενόχληση κάποιας μορφής στην παιδική και εφηβική ηλικία είναι εξαιρετικά συχνό φαινόμενο σχεδόν σε όλες τις κοινωνίες, με τα κορίτσια να αναφέρουν πολύ πιο συχνά σε σχέση με τα αγόρια ότι έχουν πέσει θύμα κάποιας μορφής παρενόχλησης.

Η συμμετοχή ενός παιδιού σε κάποιου είδους σεξουαλική παρενόχληση μπορεί να γίνει για πολλούς λόγους, ένας από τους οποίους είναι η σεξουαλική αντικειμενικοποίηση των κοριτσιών αλλά και η διάχυτη κουλτούρα κανονικοποίησης αυτής της συμπεριφοράς από τους θύτες (που συνήθως είναι αγόρια). Με απλά λόγια, τα αγόρια που προβαίνουν σε τέτοιες παρενοχλήσεις το κάνουν γιατί “θεωρείται ΟΚ” να το κάνουν από τους συνομήλικους τους και γιατί είναι απενοχοποιημένο να το κάνουν σε κορίτσια που θεωρούν ότι τους ελκύουν σεξουαλικά (π.χ. “το κάνω γιατί όλα τα αγόρια χρησιμοποιούν σεξουαλική γλώσσα για να αναφερθούν σε κοπέλες με όμορφο σώμα”). Επιπλέον, πολλές φορές οι θύτες παρενοχλούν τα θύματα γιατί με αυτό τον τρόπο κερδίζουν τη θέση τους στην ομάδα των συνομήλικων (π.χ. “το έκανα γιατί έτσι θα είμαι κουλ και θα με θέλουν στην παρέα τους οι άλλοι”).

Ανάλογα με τη φύση της σεξουαλικής παρενόχλησης και τα χαρακτηριστικά των θυμάτων, οι επιπτώσεις για τα θύματα μπορούν να ποικίλουν. Στις πιο ήπιες μορφές παρενόχλησης (π.χ. μια ομάδα αγοριών χρησιμοποιούν χυδαία γλώσσα) πολλά κορίτσια μπορεί να επιλέγουν να τις αγνοήσουν στο βαθμό που μπορούν και για όσο διάστημα μπορούν να τις αγνοήσουν. Σε άλλες περιπτώσεις όμως που είναι πιο σοβαρή παρενόχληση (π.χ. άγγιγμα με σεξουαλικό τρόπο) ή το θύμα είναι πιο ευαίσθητο, η σεξουαλική παρενόχληση μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την χαμηλή αυτοπεποίθηση, την απομόνωση, την αρνητική αυτο-εικόνα κ.α. Εάν τα κορίτσια αισθάνονται ότι έχουν την υποστήριξη από το περιβάλλον τους, τείνουν να αντιδρούν πιο εύκολα σε παρενοχλήσεις που υφίστανται ^[6] . Εάν όμως αυτές οι παρενοχλήσεις έχουν γίνει η νόρμα και θεωρούνται φυσιολογικές, τότε τα κορίτσια τείνουν να μην τις αναφέρουν και να μην αντιδρούν σε αυτές.

Το φύλο και η παρενόχληση λόγω μη τυπικής εικόνας φύλου

Εάν ένα κορίτσι συμπεριφέρεται με τρόπο που η κοινωνία θεωρεί “αγορίστικο” ή κάνει “αγορίστικα” αθλήματα και αντίστοιχα ένα αγόρι συμπεριφέρεται με “κοριτσίστικο” τρόπο ή κάνει “κοριτσίστικα” αθλήματα, τότε μπορεί να πέσουν θύματα παρενόχλησης από τα άλλα παιδιά. Ομοφοβικοί χαρακτηρισμοί, χλευασμοί, πίεση για αλλαγή της συμπεριφοράς είναι μόνο μερικές ενδεικτικές πιέσεις και παρενοχλήσεις που μπορεί να αισθάνονται τα παιδιά με μη τυπική εικόνα για το φύλο τους.

Παιδιά που είναι πιο κοντά στο “πρότυπο” για το φύλο τους (π.χ. αθλητικά αγόρια που αψηφούν τους άλλους και είναι “αλάνια” ή μη σωματώδη κορίτσια που είναι υπάκουα και ασχολούνται με “κοριτσίστικα” χόμπι) τείνουν να είναι πιο αγαπητά σε σχέση με τα παιδιά που είναι μακριά από αυτό το πρότυπο. Είναι σημαντικό να σημειώσουμε πως τα ερευνητικά δεδομένα υποστηρίζουν ότι η πίεση για να είναι κάποιο παιδί κοντά στο πρότυπο για το φύλο του είναι μεγαλύτερη στα αγόρια σε σχέση με τα κορίτσια. Εάν ένα αγόρι συμπεριφέρεται με “κοριτσίστικο” τρόπο είναι πιο πιθανό να πέσει θύμα παρενόχλησης ή χλευασμού σε σχέση με ένα κορίτσι που συμπεριφέρεται με “αγορίστικο” τρόπο. ΄Έτσι, είναι πιο συχνό φαινόμενο να ακούγονται ομοφοβικά χλευαστικά σχόλια εναντίον αγοριών, παρά εναντίον κοριτσιών ^[7] .

Η πίεση που δέχεται ένα παιδί για να συμπεριφέρεται με ένα τρόπο που δεν το εκφράζει, ώστε έτσι να γλιτώσει από τα πειράγματα και τα σχόλια των άλλων, είναι μια σημαντική πηγή άγχους, καταθλιπτικών συμπτωμάτων και απόσυρσης ιδιαίτερα κατά την εφηβεία. Τα παιδιά που είναι θύματα τέτοιας συμπεριφοράς είναι αναμενόμενο να έχουν λιγότερο ανεπτυγμένο το αίσθημα του ανήκειν στο σχολείο τους. Έτσι, βλέπουμε ότι τα στερεότυπα του φύλου μπορεί να έχουν άμεση επίπτωση τόσο στην ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη των μαθητών όσο και στην ακαδημαϊκή τους πορεία.

Εξάλειψη στερεότυπων τρόπων σκέψης για το φύλο: γιατί;

Η πλήρης εξάλειψη των στερεότυπων τρόπων σκέψης για το φύλο ίσως δεν είναι ένας άμεσα εφικτός στόχος. Όμως η ευαισθητοποίηση όσων εμπλέκονται στην ανάπτυξη των παιδιών (γονείς, συγγενείς, εκπαιδευτικοί, παιδαγωγοί και εκπαιδευτές σε δραστηριότητες κ.α.) είναι ένα πολύ σημαντικό πρώτο βήμα ώστε να επιτρέψουμε στα παιδιά να αναπτυχθούν πολύπλευρα και με έναν μοναδικό τρόπο, όπως μόνο τα ΄ίδια θέλουν.

Τα ψυχολογικά οφέλη ενός παιδιού που αισθάνεται ότι μπορεί να αναπτύξει ότι χόμπι θέλει και να εκφραστεί με όποιο τρόπο επιθυμεί, είναι πολλαπλά: καλύτερη αυτοπεποίθηση, ανάπτυξη θετικής αυτο-εικόνας για τις ικανότητες, λιγότερα αισθήματα μοναξιάς, αυξημένο αίσθημα ανήκειν στην κοινότητα και το σχολείο. Η μακροχρόνια λύση για την αντιμετώπιση ακραίων συμπεριφορών εκφοβισμού δεν κρύβεται μόνο στην αυστηρή επιτήρηση και τις τιμωρίες των παραβατών, αλλά και στην αλλαγή της αντίληψής μας σε επίπεδο κοινωνίας του τι είναι επιτρεπτό να κάνει ένα παιδί ανάλογα με το φύλο του. Όσο συνεχίζουμε να σκεφτόμαστε με έναν απόλυτο τρόπο με τους όρους “αγορίστικο” και “κοριτσίστικο”, τόσο θα στοχοποιούνται τα παιδιά που δεν ταιριάζουν ακριβώς σε αυτή την εικόνα, με όλες τις συνέπειες που μπορεί να έχει κάτι τέτοιο (βλ. υποθέσεις εκφοβισμού μαθητών, αυτοκτονιών κ.α.).

Πάντα θα υπάρχουν στερεότυπα που θα κυνηγάμε να καταρρίψουμε και πάντα θα υπάρχει ένα μέρος της κοινωνίας που θα αντιστέκεται. Όπως αντιστεκόταν και όταν οι γυναίκες διεκδικούσαν ίσα πολιτικά δικαιώματα, δικαιώματα στην εργασία, δικαίωμα να απολαμβάνουν την κοινωνική ζωή όπως ακριβώς και οι άνδρες. Η κοινωνία δεν αλλάζει ξαφνικά από τη μία μέρα στην άλλη, αλλά ένα άτομο κάθε φορά. Εάν εμείς με τη δική μας στάση δώσουμε το στίγμα της αλλαγής για την καταπολέμηση των αχρείαστων στερεοτύπων, μπορεί να γίνουμε ένας από τους σπόρους της αλλαγής που θέλουμε να δούμε στην αυριανή κοινωνία.

Πηγή 

Πώς προκύπτουν τα στερεότυπα και οι προκαταλήψεις. Είναι το ίδιο πράγμα; Πώς μας τυραννούν;

Τα στερεότυπα και οι προκαταλήψεις είναι λανθασμένες, επιφανειακές και/ή ανακριβείς πεποιθήσεις που μοιράζονται περισσότερο ή λιγότερο μεγάλες ομάδες ανθρώπων. Πώς διαμορφώνονται όμως και γιατί επηρεάζονται πολλοί άνθρωποι από αυτά; Η ψυχοκοινωνιολογία μάς το εξηγεί.

"Οι Ελβετοί είναι ακριβείς, τα αρσενικά είναι επιθετικά και οι ηλικιωμένοι γκρινιάρηδες."

Ίσως πιστεύουμε και εμείς κάποιες από αυτές τις δηλώσεις. Πρόκειται για αβάσιμες απόψεις που, με το απλό γεγονός ότι τις μοιράζονται τόσοι άνθρωποι γύρω μας, αποκτούν μια συγκεκριμένη αυθεντία, με παρόμοιο τρόπο με αυτό που συμβαίνει με τους αστικούς θρύλους. Τα στερεότυπα και οι προκαταλήψεις είναι ιδέες που έχουμε για γεγονότα, ομάδες, γενιές, εθνικότητες και χαρακτηριστικά ορισμένων ατόμων που μπορούν να μας οδηγήσουν να υιοθετήσουμε αρνητική στάση απέναντί ​​τους. Ας δούμε πώς γεννιούνται και τι αφορούν, από τη σκοπιά της κοινωνικής ψυχολογίας.

Είναι τα στερεότυπα και οι προκαταλήψεις το ίδιο πράγμα;

Ο όρος στερεότυπο προέρχεται από τα ελληνική λέξη στερεός "άκαμπτος" και τύπος "αποτύπωμα": αρχικά δήλωνε τα άκαμπτα και επαναχρησιμοποιήσιμα καλούπια χαρτιού-μασέ που χρησιμοποιούνται για την εκτύπωση γραμμάτων στην τυπογραφία. Στις αρχές του 20ου αιώνα, όταν άρχισαν οι μελέτες κοινωνικής ψυχολογίας, ο όρος χρησιμοποιήθηκε για να υποδείξει τις νοητικές εικόνες με τις οποίες μερικές φορές αναπαριστάνουμε άκαμπτα την πραγματικότητα, ακριβώς σαν ένα είδος «γνωστικού καστ» κλισέ αντίληψης.

Τα στερεότυπα και οι προκαταλήψεις, ωστόσο, δεν είναι το ίδιο πράγμα. Με τον όρο στερεότυπο, εννοούμε ένα συνεκτικό σύνολο αντιεπιστημονικά αποδεδειγμένων πεποιθήσεων και θεωριών (για παράδειγμα: οι Ελβετοί είναι ακριβείς, οι Ασιάτες είναι εξαιρετικοί στα μαθηματικά).

Γενικά πρόκειται για «διανοητικές εικόνες» που βασίζονται στην υπερβολή. Για παράδειγμα, η Ελβετία κατέχει το παγκόσμιο ρεκόρ κατανάλωσης σοκολάτας με 10,5 κιλά ανά κάτοικο ετησίως. Το στερεότυπο που δημιουργείται από αυτή την πραγματικότητα είναι ότι όλοι ή οι περισσότεροι Ελβετοί αγαπούν τη σοκολάτα. Ωστόσο, η διαφορά σε σχέση με άλλες ομάδες (όπως οι Γερμανοί, με ετήσια κατά κεφαλήν κατανάλωση 9,2 κιλά) δεν είναι τόσο σημαντική.

Η προκατάληψη, από την άλλη πλευρά, μπορεί να θεωρηθεί ως εξέλιξη του στερεότυπου, γιατί είναι από κάθε άποψη μια «εκ των προτέρων κρίση», μια αρνητική κρίση που προηγείται της άμεσης εμπειρίας μας (για παράδειγμα: ο εβραϊκός λαός είναι άπληστος, γυναίκες δεν είναι καλές για επιστημονικά θέματα).

Ας πάρουμε λοιπόν ένα παράδειγμα της διαφοράς μεταξύ ενός στερεότυπου και μιας προκατάληψης για το ίδιο θέμα: ένα στερεότυπο είναι ότι οι άνθρωποι από το νότο είναι πιο ευγενικοί και εκείνοι από τον βορρά είναι πιο σοβαροί, μια προκατάληψη, από την άλλη πλευρά, είναι πως άτομο ή ομάδα ανθρώπων από τον βορρά μπορεί να είναι ζεστό, οικείο, φιλόξενο.

Πώς δημιουργούνται προκαταλήψεις και στερεότυπα;

Οι προκαταλήψεις και τα στερεότυπα δεν σχηματίζονται τυχαία ή από μια στιγμιαία αυθαίρετη επιλογή, αλλά αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της κουλτούρας μιας ομάδας: παραδίδονται, αποκρυσταλλώνονται και χρησιμοποιούνται από άτομα που τα μαθαίνουν κατά τη διάρκεια μιας μακράς διαδικασίας κοινωνικοποίησης.

Για τον Gordon Allport, τα στερεότυπα μαθαίνονται στην παιδική ηλικία. Τα παιδιά μαθαίνουν την προκατάληψη κυρίως με δύο τρόπους:

Υιοθέτηση της μεροληψίας των γονέων/μελών της οικογένειάς τους.

Μεγαλώνοντας σε ένα περιβάλλον που τους κάνει καχύποπτους ή φοβισμένους.

Γιατί τα χρησιμοποιούμε;

Αντιμέτωποι με την εξαιρετική πολυπλοκότητα του κόσμου και τον τεράστιο όγκο των υπαρχουσών πληροφοριών, τα άτομα πρέπει να απλοποιήσουν και να ταξινομήσουν τις πολλές καθημερινές έννοιες και πληροφορίες, ομαδοποιώντας τις σε κατηγορίες. Η χρήση κατηγοριών είναι χρήσιμη όταν επικοινωνούμε με άλλους: στην πραγματικότητα είναι σιωπηρές και «δίνονται ως βέβαιες». Με αυτόν τον τρόπο, μπορούμε να ανταλλάσσουμε πληροφορίες πολύ πιο γρήγορα. Αυτή η διαδικασία νοητικής αφαίρεσης εφαρμόζεται επίσης για την ταξινόμηση των ανθρώπινων όντων, αποδίδοντας σε μεμονωμένα άτομα τα χαρακτηριστικά με τα οποία ορίζουμε μια κατηγορία.

Σε γενικές γραμμές στερεότυπα και προκαταλήψεις:

Μας επιτρέπουν να έχουμε προσδοκίες (αν και συχνά ψευδείς) για τη συμπεριφορά των άλλων, κάτι που μπορεί να μας δώσει μια αίσθηση κυριαρχίας και ελέγχου (για παράδειγμα, περιμένω ότι εάν ένα άτομο είναι από το νότο θα είναι αυτόματα φιλόξενο και ζεστό).

Μας επιτρέπουν να δικαιολογούμε τις κοινωνικές ανισότητες και τις διακρίσεις (όπως στην περίπτωση του ρατσισμού).

Μας βοηθούν να διαφοροποιήσουμε θετικά την ομάδα μας από τις άλλες ("Οι Ιταλοί μαγειρεύουν καλύτερα από όλους").

Αντανακλούν μια ορισμένη ψυχική τεμπελιά: αυξάνονται όταν έχουμε λιγότερο χρόνο να αξιολογήσουμε κάποιον (μας βοηθούν να πάρουμε γρήγορες αποφάσεις σε προβλέψιμες καταστάσεις).

Λέγεται ότι τα στερεότυπα έχουν μια «βάση αλήθειας»: στην πραγματικότητα συχνά τείνουν πολύ διακριτικά να γίνονται πραγματικότητα για το απλό γεγονός ότι κάποιος τα πιστεύει, ακόμα κι αν δεν είναι αληθινά. Αυτό συμβαίνει λόγω του λεγόμενου φαινομένου της αυτοεκπληρούμενης προφητείας.

Ας πάρουμε για παράδειγμα μια συνέντευξη εργασίας όπου το άτομο που διεξάγει τη συνέντευξη έχει (λανθασμένες) προκαταλήψεις για τις δεξιότητες που έχουν οι ξένοι. Μάλλον ασυνείδητα θα δείξει λιγότερο ζεστό και φιλόξενο στους αλλοδαπούς. Οι αλλοδαποί υποψήφιοι στη συνέντευξη θα αισθάνονται και θα φαίνονται πιο άβολα, λιγότερο ενσυναίσθητοι κ.λπ., κάτι που ο υπεύθυνος ανθρώπινου δυναμικού θα το κατηγοριοποιήσει ως επιβεβαίωση της ιδέας του. Ωστόσο, βρισκόμαστε στην παρουσία μιας αρχικής ψευδούς πεποίθησης, που φαινομενικά «επιβεβαιώθηκε» κατά τη διάρκεια της συνέντευξης, η οποία στην πραγματικότητα προκάλεσε τη δική της επιβεβαίωση.

Για να κατανοήσουμε τη βαρύτητα που έχουν τα στερεότυπα, μπορεί να αναλυθεί ο βαθμός κοινωνικής κοινής χρήσης, δηλαδή το επίπεδο διάδοσης και κοινής χρήσης μιας συγκεκριμένης θετικής ή αρνητικής εικόνας μιας συγκεκριμένης κουλτούρας σε μια κοινωνία.

Όσο ευρύτερο είναι το μοίρασμα μεταξύ των κοινωνικών ομάδων, όσο πιο κλειστή είναι η κοινωνία και όσο περισσότερη εσωστρέφεια καλλιεργεί, τόσο μεγαλύτερη είναι η ακαμψία και η αντίσταση στην αλλαγή των στερεοτύπων, κυριαρχεί η τυφλή παράδοση και αντί της φυσικής εξέλιξης, δυναμικής πορείας στο μέλλον, παρατηρούμε αντίδραση σε κάθε είδους κινητικότητα ανθρώπων και ιδεών, σαν να πορεύεται η κοινωνία στον αυτόματο πιλότο, προσκολλημένη στο παρελθόν.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, μάλιστα, πιστεύουμε ότι τα στερεότυπα είναι αμετάβλητα χαρακτηριστικά των θεμάτων που έχουμε μπροστά μας, το ιδιαίτερο και φυσικό τους χαρακτηριστικό και επομένως αναπόφευκτα (για παράδειγμα, «οι τσιγγάνοι είναι από τη φύση τους κλέφτες»).

Με τέτοιου είδους φοβικές αντιδράσεις τα ατομικά και κοινωνικά προβλήματα δεν γίνονται αντιληπτά, ούτε αντιμετωπίζονται διεξοδικά, ορθολογικά, απλώς καλύπτονται κάτω από το χαλί της υποκρισίας και της λογοκρισίας, ώστε να μην απειλούν την αντιδραστική δογματική ιδεολογία των στερεοτύπων και προκαταλήψεων.

 

Πηγή 

“We’re The Superhumans”

Το “We’re The Superhumans” ήταν μέρος μιας καμπάνιας των Παραολυμπιακών Αγώνων του 2016.

Άνθρωποι σε....κουτιά

Το παρακάτω βίντεο δείχνει ότι «ζούμε σε μια εποχή που βάζουμε γρήγορα τους ανθρώπους σε κουτιά, αλλά ίσως έχουμε περισσότερα κοινά από αυτά που νομίζουμε». Άσκηση για Αναστοχασμό 

Ποιο είναι το κύριο μήνυμα που θέλει να περάσει το βίντεο; 

 Πώς και με βάση ποια χαρακτηριστικά χωρίζετε τους ανθρώπους σε ομάδες; 

Ποια χαρακτηριστικά τους αποδίδετε; 

Ποιοι λόγοι καθορίζουν αυτές τις «ταξινομήσεις», από πού προέρχονται οι προκαταλήψεις σας (φίλοι, ΜΜΕ, πολιτική); 

Τι σημαίνουν αυτές οι σκέψεις για τη διαφορετικότητα και την ένταξη στην κοινωνία μας; 

Πηγή

A call to men

Ο Tony Porter δίνει σε μια ομιλία TED ένα παράδειγμα για το πώς οι κοινωνικές ιδέες για τον ανδρισμό συμβάλλουν στην αποδοχή της βίας κατά των γυναικών.

 

3.2 Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΤΩΝ ΣΤΕΡΕΟΤΥΠΩΝ

Ο λαθρεπιβάτης (Schwarzfahrer)

Ένας νεαρός μαύρος κάθεται στο τραμ δίπλα σε μια ηλικιωμένη γυναίκα. Αυτή ενοχλείται έντονα και αρχίζει να βρίζει τους αλλοδαπούς. Στο επίκεντρο της ταινίας βρίσκεται αφενός ο μονόλογος της γυναίκας που διακατέχεται από προκαταλήψεις και ξενοφοβία και αφετέρου η παθητικότητα και η αδιαφορία των άλλων επιβατών. Η απρόσμενη τιμωρία της γυναίκας στο τέλος κάνει την ταινία να μοιάζει με σάτιρα.

 Πρόσθετο υλικό 

Σενάριο μαθήματος | Φύλλο εργασίας 1 | Φύλλο εργασίας 2

Πηγή

Στερεότυπα

Είναι αλήθεια ότι στα πλαίσια των ομάδων οι πάντες σχηματίζουν θετικά στερεότυπα για τους δικούς τους (εσω ομάδα) και προκαταλήψεις για τους τρίτους (την εξω ομάδα). Προκαταλήψεις διαμορφώνουμε όλοι από τα πρώτα στάδια της ανατροφής μας εφόσον δεν μπορούμε να σχηματίσουμε ταυτότητα χωρίς τη διάκριση «εμείς-αυτοί». Αυτό συμβαίνει ανέκαθεν. Εκείνο όμως που δεν είναι αναπόφευκτο είναι η δια παντός εμμονή και καθήλωση κάποιου στις κληρονομημένες από το κοινωνικό του περιβάλλον προκαταλήψεις. Ρατσιστής, ακριβώς, είναι εκείνος που δεν δέχεται ποτέ να υποβάλει σε κριτική συζήτηση τις προκαταλήψεις του. Ο ρατσιστής δεν είναι απλώς δύσπιστος στο ένα ή το άλλο επιχείρημα. Απορρίπτει την ίδια τη χρήση του λόγου. Αυτό συμβαίνει γιατί δίπλα στις υπαρκτές διαφορές προσαρτά ο ίδιος ορισμένες φαντασιακές διαφορές, έτσι ώστε οι πρώτες να αποτελούν άλλοθι για τις δεύτερες. Ουσιαστικά, ο ρατσισμός δεν αποτελεί μια στάση που προέρχεται από μια πραγματική διαφορά με τους άλλους. Απεναντίας, ο ρατσισμός δημιουργεί μια αιτία προκειμένου να εκδηλωθεί.

Ας σκεφθούμε:

Λέξεις, φράσεις, στερεότυπες εκφράσεις, εικόνες, ήχοι, παράγραφοι, προτάσεις, διάλογοι,

κινήσεις: Φορείς λεκτικών ή μη λεκτικών μηνυμάτων . Φορείς ιδεολογίας, κοινωνικών,

φιλοσοφικών, θρησκευτικών πεποιθήσεων, θεμέλια, εφαλτήρια, εκκολαπτήρια προσωπικών-

ατομικών και κοινωνικών συμπεριφορών και ταυτόχρονα με την επανατροφοδότηση παράγωγά

τους.

 

Ο ρόλος της Παιδείας:

Έχοντας συναίσθηση οι φορείς της ,της τρομακτικής δύναμης της επικοινωνίας καλούνται να την καταστήσουν φάτνη γέννησης ειρηνικής συνύπαρξης, αλληλεγγύης και συνεργασίας ανθρώπων, λαών και κοινωνιών κι

έχουν την ευθύνη πρόληψης και εξάλειψης εκκολαπτόμενων συμπεριφορών, αρχών και στάσεων μίσους στο παγκοσμιοποιημένο, πλέον, «αυγό του φιδιού»

Άποψη πρώτη

"Ο ρατσισμός προσπαθεί να αποδείξει ότι οι πρόσφυγες είναι δειλοί, παράσιτα, ανίκανοι να ζήσουν τη ζωή τους και επομένως εγκατέλειψαν τις χώρες τους και ήρθαν εδώ για να καταναλώσουν τους πόρους μας χωρίς κόπο. Και εξαιτίας όλων αυτών αυξάνουν την ανεργία, προκαλούν προβλήματα στο σύστημα κοινωνικής ασφάλειας και γενικότερα προκαλούν διάφορες κοινωνικές αναστατώσεις, γίνονται κακό παράδειγμα για την κοινωνία, στελεχώνουν τις μαφιόζικες ομάδες, τη διακίνηση ναρκωτικών και λαθρομεταναστών".

Το μοιραίο κρυφτό του ρατσισμού

- Μεσημέρι στο Παγκράτι. Ο Γιωργάκης παίζει με την Αννούλα και η μητέρα τους δουλεύει στο σπίτι. Τα παιδιά παρασυρμένα από το παιχνίδι χάνονται και η μάνα τρελαμένη ζητάει βοήθεια από την αστυνομία. Ξεσηκώνεται αμέσως όλη η γειτονιά. Ψάχνουν παντού, φωνάζουν δημοσιογράφους για να κάνουν τις περιγραφές των παιδιών. Ο επικεφαλής των ερευνών εισαγγελέας είναι δίπλα στη μάνα και της δίνει κουράγιο. Χτενίζουν όλη την περιοχή. Μια μέρα αργότερα βρίσκουν τα παιδιά ταλαιπωρημένα και φοβισμένα σε απόσταση δύο χιλιομέτρων από το σπίτι τους. Είχαν παγιδευτεί σε ένα αφύλαχτο φρεάτιο και δεν μπορούσαν να βγούνε...

- Μεσημέρι στην Ορεστιάδα. Ο Αχμέτ παίζει με τον Αιχάν. Τα παιδιά παρασυρμένα από το παιχνίδι χάνονται και η τσιγγάνα μάνα τρελαμένη ζητάει βοήθεια. Ανακρίνεται και «ομολογεί», δεν μιλάει καλά ελληνικά, είναι τρομοκρατημένη, φοβάται μήπως φταίει ο πατέρας. Ο πατέρας φυλακίζεται ενώ αρνείται τα πάντα. Η αστυνομία βρίσκει και συνεργούς. Κινητοποιούνται όλοι μέσα από τα γραφεία τους και τα τηλέφωνά τους. Ψάχνουν στα σύνορα. Η γειτονιά βλέπει τηλεόραση ανατριχιασμένη. Ωσπου τα παιδιά πεθαίνουν από θερμοπληξία 100 μέτρα από το αστυνομικό τμήμα Ορεστιάδας και 40 μέτρα από την κεντρική πλατεία.

Αστυνομία, τηλεοπτικές εκπομπές ανεύρεσης επιζώντων, εισαγγελείς, δημοσιογράφοι βολεύτηκαν με το σενάριο ότι τα παιδιά πουλήθηκαν από τους ρομά γονείς τους. Από κοντά και τα μέσα ενημέρωσης: «Τσιγγάνα μάνα πουλάει τα παιδιά της», «ο πατέρας πούλησε τα παιδιά με τον κουνιάδο», «κυκλώματα τσιγγάνων εκμεταλλεύονται μικρά παιδιά». Ολα αυτά μαζί με τις υστερικές φωνές αγανακτισμένων πολιτών. Των πολιτών εκείνων που σωπαίνουν όταν δίπλα τους κάποιος γονιός χτυπάει το παιδί του ή το κακοποιεί πάνω σε ένα μεθύσι ή ακόμα και το βιάζει. Η συλλογική αυτή σιωπή μπροστά στην «ιερή οικογένεια» δεν ισχύει όμως για τα παιδιά μεταναστών ή ρομά. Εκεί ξεφωνίζονται όλα. Ακόμα και μετά το θάνατο των παιδιών οι ηθικοί αυτουργοί του συλλογικού εγκλήματος επιμένουν στα κυκλώματα διακίνησης παιδιών και στα αστυνομικά θρίλερ για να μην υποχρεωθούν να ομολογήσουν ότι άλλο ένα ρατσιστικό έγκλημα διαπράχτηκε κάτω από τα μάτια μας. Αντί να κάνουν όλοι το προφανές, να τρέξουν, να ψάξουν τα δυο παιδιά που έπαιζαν, αντί να θυμηθούν την περίπτωση του Αλέξ, άρχισαν να ερευνούν τα σύνορα και να ενοχοποιούν τους γονείς. Οι αστυνομία απέσπασε ομολογία της μάνας, οι εισαγγελείς προφυλάκισαν τον πατέρα, οι οργανώσεις ψάχνανε τα διεθνή κυκλώματα, οι δημοσιογράφοι ζητούσαν αυστηρότερους νόμους και οι πολίτες έβλεπαν τηλεόραση αγανακτισμένοι με τη συμπεριφορά των τσιγγάνων γονιών.
Μέχρι που τα νεκρά παιδιά άρχισαν να μυρίζουν. Μια μυρωδιά που απλώθηκε σε όλη την Ελλάδα του ρατσισμού και της αδιαφορίας.
Πηγή : (Ελευθεροτυπία, 21/6/2008)

Αναδημοσίευση: http://edu09.pbworks.com